Pytanie nadesłane do redakcji
Mam 22 lata. Wczoraj miałam kolonoskopię.
Proszę mi powiedzieć, czy przygotowanie do kolonoskopii (wypicie 4 litrów Fortransu) mogło wypłukać fizjologiczną florę bakteryjną jelit? Badanie wykonano bez znieczulenia, więc od razu po jego zakończeniu mogłam zjeść ciepły posiłek (była to zmiksowana zupka).
Mimo że zjadłam niewiele, to od razu po zjedzeniu miałam uczucie pełności w brzuchu i byłam syta. Czy może było to spowodowane wpuszczaniem powietrza do jelit? Uczucie pełności pozostało do tej chwili. Badanie było wczoraj o godzinie 18. Dzisiaj rano było w porządku, ale gdy coś zjadłam, od razu czułam się pełna i syta, mimo że jem płynne rzeczy i bardzo mało. Ciągle też przelewa mi się w brzuchu, czego nie było przed badaniem. To nie są raczej typowe wzdęcia brzucha, bo nie czuję potrzeby oddawania wiatrów.
Brzuch mam napięty i twardy, rano jest dobrze, ale po zjedzeniu czegoś (nawet lekkostrawnego i w małej ilości) znowu to wraca i wtedy także jest mi ciężej oddychać. Czy taki stan rzeczy jest normalny po tym badaniu i minie, czy może to jest wina wypłukania bakterii z jelit i trzeba uzupełnić prawidłową florę bakteryjną, zażywając przez jakiś czas probiotyk? A może to jest wynikiem podrażnienia jelit przez to badanie?
Odpowiedź
Oczyszczanie jelit przed kolonoskopią modyfikuje skład mikrobioty jelitowej, czyli zespołu bytujących w jelitach drobnoustrojów. Skład mikrobioty jelitowej jest różny u różnych osób i wpływa na niego wiele czynników, ale zwykle dominują bakterie Firmicutes, Bacteroidetes, Actinobacteria i Proteobacteria.
Więcej o jelicie grubym: Jelito grube – budowa, funkcje, objawy chorób jelita
Badania wskazują, że po oczyszczeniu jelita przed kolonoskopią dochodzi do zmniejszenia liczby bakterii Firmicutes, natomiast zwiększenia liczby bakterii Proteobacteria. Dotyczy to pacjentów zarówno bezpośrednio po oczyszczeniu jelita grubego, jak i miesiąc po kolonoskopii. Zaraz po badaniu obserwuje się również zmniejszenie liczebności bakterii Lactobacilaceae, a zwiększenie Enterobacteriaceae.
Po kolonoskopii mogą się pojawić objawy dyspeptyczne, czyli dyskomfort lub uczucie rozpierania w jamie brzusznej, wzdęcia i gazy. Zaburzenia wypróżniania są także powszechne po kolonoskopii. Poza powietrzem, które zostaje po badaniu i może wywoływać czasem nawet silne bóle brzucha, można się spodziewać zaparcia. Dopiero po kilku dniach wszystko wraca do normy. Zakłada się, że zmiana w składzie mikrobioty jelitowej wywołana przez oczyszczanie jelita przed kolonoskopią może się przyczyniać do wszystkich tych objawów.
W związku z tym, korzystne może być zwiększenie w diecie podaży prebiotyków, czyli niepodlegających trawieniu składników żywności, które selektywnie stymulują rozwój, a także aktywność jednego szczepu lub ograniczonej liczby szczepów bakterii w jelicie grubym i w ten sposób korzystnie wpływają na stan zdrowia człowieka. Należą do nich inulina i oligofruktoza, które znajdują się między innymi w karczochach i czosnku.
Ponadto, korzystne może być zastosowanie probiotyku. Probiotyki to żywe drobnoustroje, które podawane w odpowiednich ilościach wywierają korzystny efekt zdrowotny. Do drobnoustrojów o działaniu probiotycznym należą przede wszystkim bakterie produkujące kwas mlekowy z rodzajów Lactobacillus (np. L. acidophilus, L. casei, L. reuteri, L. rhamnosus) i Bifidobacterium (np. B. animalis) oraz drożdżaki Saccharomyces boulardii.
Probiotyki mogą mieć postać preparatów farmaceutycznych, suplementów diety, znajdują się także w produktach żywnościowych, takich jak kefir, kwaśne mleko, maślanka, jogurt oraz w kiszonkach.
Podsumowując, odpowiednia dieta z uwzględnieniem prebiotyków i probiotyków może korzystnie wpłynąć na samopoczucie i objawy ze strony przewodu pokarmowego po kolonoskopii.
Należy jednak pamiętać, że objawy takie są dość częste i mają charakter samoograniczający się, czyli przemijają bez leczenia.
