Zmiany marskie w płucach

Pytanie nadesłane do redakcji

Witam, z prześwietlenia wynika, że mam marskość płata płucnego. Jakie jest zagrożenie i czy konieczna jest operacja?

Odpowiedziała

lek. med. Iwona Witkiewicz
specjalista chorób płuc
Ordynator Oddziału Chorób Płuc i Gruźlicy Specjalistycznego Szpitala im. prof. A. Sokołowskiego w Szczecinie
Konsultant wojewódzki w dziedzinie chorób płuc i gruźlicy województwa zachodniopomorskiego

Pojęcie "zmiany marskie" w odniesieniu do płuca oznacza zmiany niedodmowo-bliznowate, czyli - mówiąc prosto - fragment płuca zniszczony i nieaktywny oddechowo. Zmiany marskie są najczęściej niekorzystnymi konsekwencjami przechorowanego ropniaka opłucnej czy gruźliczego zapalenia opłucnej, ale czasem pozostają po przechorowaniu zapalenia płuc. W zależności od mechanizmu ich powstania można mówić o marskości opłucnopochodnej lub pozapalnej.

Z pytania wynika, że rozpoznanie takie ustalono po wykonaniu badania RTG. I tu rodzą się pytania. Czy pierwszy raz stwierdzono takie zmiany? Czy w wywiadzie ma Pan/Pani przechorowane ciężkie zapalenie płuc, ropniaka lub gruźlicę, które takie zmiany by uzasadniało?

Jeśli stwierdzono to po raz pierwszy i na jednym zdjęciu, a zwłaszcza jeśli wywiad nie uzasadnia takiego rozpoznania, to trzeba diagnostykę tych zmian poszerzyć nie tylko o badanie metodą tomografii komputerowej, ale także o wziernikowanie oskrzeli (bronchofiberoskopię) i badania bakteriologiczne. Jeśli badania te potwierdzą rozpoznanie, można rozważyć zastosowanie leczenia operacyjnego.

Do podjęcia decyzji o ewentualnej operacji konieczne są badania czynnościowe układu oddechowego (m.in. spirometria), które pozwolą określić, na ile marskość upośledza funkcję płuc.

W marskości pochodzenia opłucnowego (po chorobach opłucnej) istnieją wskazania do zabiegu chirurgicznego - tzw. dekortykacji płuca, który (mówiąc prościej) uwalnia płuco z grubego pancerza pogrubiałej opłucnej. W przypadku marskości pochodzenia płucnego decyzja o ewentualnym usunięciu fragmentu płuca jest bardziej uzależniona od nawracających stanów zapalnych i nawracającego krwioplucia, niż od wyników badań czynnościowych. W przypadku marskości pochodzenia płucnego bez objawów klinicznych nie ma ewidentnych wskazań do zabiegu operacyjnego.