×
COVID-19: wiarygodne źródło wiedzy

Dieta w okresie rekonwalescencji

mgr Dominika Wnęk, dietetyk

Okres rekonwalescencji to czas powrotu do pełni sił po przebytej ciężkiej chorobie, zabiegu chirurgicznym bądź urazie. Przebyta choroba jest dużym obciążeniem dla organizmu. Czasowe unieruchomienie pacjenta, strach i stres związany z chorobą, przeprowadzane zabiegi chirurgiczne, stosowane leki – wszystko to prowadzi do znacznego osłabienia organizmu. W okresie tym szczególnego znaczenia nabiera nie tylko sposób odżywiania, ale także troska o zdrowie psychiczne osoby, która narażona była na tak trudne doświadczenia.

Dużym problemem osób w okresie rekonwalescencji jest brak apetytu oraz ograniczenia dietetyczne, które zmuszają do eliminacji pewnych grup produktów. Wszystko to powoduje, że skomponowanie dobrze zbilansowanej diety staje się trudne.

Poniżej znajdziesz informacje, którą pomogą Ci zadbać o właściwy sposób odżywiania – bardzo ważny element powrotu Twojego organizmu do pełni sił.

Podstawowe zasady dotyczące odżywiania w okresie rekonwalescencji

Komponuj swoje posiłki tak, aby dostarczały wszystkich niezbędnych składników pokarmowych: białka, tłuszczu, węglowodanów, witamin i składników mineralnych. Jest to niezbędne w celu powrotu do równowagi metabolicznej, odbudowy rezerw organizmu i przywrócenia odpowiedniej masy ciała.

Jeżeli początkowo masz trudności z jedzeniem porcji, które zapewniałyby odpowiednią podaż kalorii i składników odżywczych, czasowo jako uzupełnienie diety można wprowadzić gotowe, hiperkaloryczne preparaty odżywcze. Zaleca się, aby dieta była łatwostrawna (patrz poniżej).

Przygotowane posiłki nie powinny powodować uczucia przejedzenia, dlatego należy jeść niewielkie porcje, ale częściej niż w okresie zdrowia. Z tego samego powodu, należy unikać produktów tłustych i smażonych.

Dieta łatwostrawna

Dieta ta jest modyfkacją racjonalnego odżywiania osób zdrowych. Wyeliminowaniu podlegają tylko produkty i potrawy długo zalegające w żołądku (np. tłuste, smażone). Wskazane jest także ograniczenie podaży błonnika pokarmowego, choć niewielka ilość tego składnika jest niezbędna w celu właściwego funkcjonowania przewodu pokarmowego. W łatwy sposób można sprawić, że błonnik pokarmowy będzie lepiej przyswajalny. Warzywa i owoce należy jeść bez skórki, można je także dusić lub gotować. Rozdrabnianie lub miksowanie to techniki kulinarne, które sprawiają, że błonnik pokarmowy mniej pobudza perystaltykę jelit.

Posiłki należy spożywać regularnie, w określonych porach, w liczbie od 4 do 6 razy na dobę. Aby nie obciążać przewodu pokarmowego, zaleca się spożycie ostatniego posiłku na 3 godziny przed snem.

Produkty zalecane i przeciwwskazane w okresie rekonwalescencji
Produkty i potrawy Zalecane Dozwolone do spożycia w umiarkowanych ilościach Przeciwwskazane
pieczywo chleb pszenny, bułki pszenne, weka, suchary pieczywo graham pszenne, pieczywo półcukiernicze (rogale i bułki maślane, chałki) pieczywo pełnoziarniste, pieczywo razowe, pieczywo chrupkie żytnie, pieczywo z dużą ilością nasion
dodatki do pieczywa masło, chudy lub półtłusty ser twarogowy, chude wędliny oraz mięsa przygotowane we własnym zakresie, które można spożywać na zimno (np. schab pieczony) tłusty ser twarogowy, sery żółte o łagodnym smaku, jajka na miękko, na twardo, jajecznica na parze, ryby wędzone tłuste wędliny, wędliny podrobowe (salceson, kaszanka, pasztetowa), konserwy, sery pleśniowe, sery topione
zupy zupy przygotowywane na wywarach warzywnych lub chudych gatunkach mięs, pozbawionych skóry, zupa ziemniaczana, jarzynowa, koperkowa, krupnik, pomidorowa kalaforowa, ogórkowa zupy tłuste i zawiesiste. przygotowywane na wywarach mięsnych, kostnych i grzybowych, z warzyw kapustnych, cebulowych (cebula, czosnek, por), z nasion roślin strączkowych
dodatki do zup kasza manna, kasza jęczmienna, ryż biały, ziemniaki gotowane, lane ciasto, drobne makarony (np. nitki) groszek ptysiowy, ryż brązowy, grube kasze (gryczana, pęczak) nasiona roślin strączkowych (fasola, groch, soczewica, soja)
owoce i przetwory owocowe jabłka, brzoskwinie morele, banany, owoce cytrusowe, dżemy z ww. owoców, świeże wyciskane soki z ww. owoców rozcieńczane niewielką ilością wody wiśnie, śliwki, truskawki, maliny, śliwki suszone, namoczone i rozdrobnione (stosowane przy zaparciach) gruszki, daktyle, owoce marynowane
warzywa marchew, dynia, kabaczki, cukinia, seler, pomidory bez skórki, ziemniaki gotowane (jeśli pacjent odczuwa dyskomfort po spożyciu surowych warzyw, dozwolone jest gotowanie i rozdrabnianie) kalafor, brokuły, fasolka szparagowa, groszek zielony warzywa kapustne (brukselka, brokuły), cebula, czosnek, por, rzodkiewka, ziemniaki smażone, frytki, placki ziemniaczane, sałatki z dodatkiem majonezu lub tłustych sosów sałatkowych, warzywa marynowane
mleko i produkty mleczne chude produkty nabiałowe: mleko do 2% tłuszczu, jogurty, kefry, maślanki, serek homogenizowany sery żółte, mleko tłuste sery topione, pleśniowe, serki typu fromage, śmietana
tłuszcze niewielkie ilości masła i oleju roślinnego (olej rzepakowy, oliwa z oliwek, olej sojowy, olej słonecznikowy) smalec, słonina, boczek
przyprawy łagodne przyprawy: cytryna, majeranek, koperek, pietruszka, bazylia, oregano, cynamon pieprz ziołowy, papryka słodka, kminek, curry ostre przyprawy: pieprz, papryka ostra, chili, ostra musztarda, pikantny keczup
desery kisiele, budynie, musy owocowe, ciasto biszkoptowe z owocami desery z suszonymi owocami i orzechami tłuste ciasta, torty z dużą ilością kremu
napoje słaba herbata, herbaty owocowe, herbaty ziołowe, herbata z mlekiem, kawa zbożowa z mlekiem, wody niegazowane, napoje mleczno-owocowe słaba kawa naturalna z mlekiem napoje alkoholowe, mocna kawa, kakao, mocna herbata, napoje gazowane

W tabeli powyżej wymienione zostały produkty zalecane, dozwolone i zazwyczaj źle tolerowane w okresie rekonwalescencji. Tych ostatnich nie musisz całkowicie eliminować z diety, jeśli ich spożycie nie wiąże się z żadnymi dolegliwościami.

Proponowana obróbka kulinarna potraw

  • W celu ograniczenia możliwości zakażenia bakteryjnego posiłków, ważne, aby były one świeżo przyrządzane, nieprzechowywane w lodówce.
  • Zaleca się gotowanie w wodzie, przygotowywanie na parze, duszenie oraz pieczenie w naczyniach ceramicznych bez dodatku tłuszczu.
  • Tłuszcze zaleca się podawać na surowo, do gotowych potraw (np. niewielka ilość masła dodana do ugotowanego ryżu).
  • Zupy i sosy można zaprawiać zawiesiną z mąki i wody bądź mąki i mleka, należy unikać stosowania do tego celu zasmażek.
  • Potrawy powinny być przyprawione łagodnymi przyprawami i podane w taki sposób, aby pobudzały upośledzone łaknienie.

Pamiętaj!

Okres rekonwalescencji to czas powrotu Twojego organizmu do pełnych sił. Sposób odżywiania w tym okresie nabiera szczególnego znaczenia.
Ważne jest:
  • komponowanie pełnowartościowych posiłków
  • wyeliminowanie z diety pokarmów ciężkostrawnych
  • przyjmowanie posiłków z większą częstotliwością.
W przypadku trudności z dostarczeniem organizmowi odpowiedniej ilości kalorii i składników odżywczych można czasowo wprowadzić gotowe preparaty odżywcze jako uzupełnienie diety.
21.11.2014

Zachorowania w Polsce - aktualne dane

Covid - aktualne dane
Doradca Medyczny
  • Czy mój problem wymaga pilnej interwencji lekarskiej?
  • Czy i kiedy powinienem zgłosić się do lekarza?
  • Dokąd mam się udać?

Zaprenumeruj newsletter

Na podany adres wysłaliśmy wiadomość z linkiem aktywacyjnym.

Dziękujemy.

Ten adres email jest juz zapisany w naszej bazie, prosimy podać inny adres email.

Na ten adres email wysłaliśmy już wiadomość z linkiem aktywacyjnym, dziękujemy.

Wystąpił błąd, przepraszamy. Prosimy wypełnić formularz ponownie. W razie problemów prosimy o kontakt.

Jeżeli chcesz otrzymywać lokalne informacje zdrowotne podaj kod pocztowy

Nie, dziękuję.

Poradnik świadomego pacjenta

  • Wyjątkowe sytuacje. Towarzyszenie osobie chorej na COVID-19
    Czy szpital może odmówić zgody na towarzyszenie hospitalizowanemu dziecku? Jak uzyskać zgodę na towarzyszenie osobie, która umiera w szpitalu z powodu COVID-19?
    Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.
  • Wyjątkowe sytuacje. Kiedy chorujesz na COVID-19
    Czy chory na COVID-19 może wyjść ze szpitala na własne żądanie? Jak zapewnić sobie prawo do niezastosowania intubacji. Na pytania dotyczące pobytu w szpitalu podczas pandemii koronawirusa odpowiada Rzecznik Praw Pacjenta, Bartłomiej Łukasz Chmielowiec.