Acerola to owoc będący dobrym źródłem witaminy C oraz innych substancji o działaniu antyoksydacyjnym. Jest ona także składnikiem suplementów diety w postaci proszku lub tabletek
Fot. Marcio Ribeiro/ pexels.com
Acerola (wiśnia z Barbadosu)
Owoc nazywany potocznie acerolą, to w rzeczywistości malpigia granatolistna. Inne potoczne określenie tej rośliny to wiśnia z Barbadosu.
Acerola występuje na południowym obszarze Ameryki Północnej, w Ameryce Środkowej oraz północnym obszarze Ameryki Południowej. Można ją spotkać także na wyspach karaibskich.
W pierwotnych siedliskach acerola jest wiecznie zielonym drzewem, osiągającym około 3 metrów wysokości. Uprawia się ją jako roślinę stanowiącą żywopłot oraz drzewko owocowe; wydaje czerwone pestkowe owoce o żółtym miąższu, wielkością przypominające owoc wiśni.
Acerola – wartość odżywcza
Z punktu widzenia żywieniowego za najcenniejszą część aceroli uznaje się jej owoc, który charakteryzuje się szczególnie dużą zawartością witaminy C (kwasu askorbinowego). Ponadto zarówno owoce , jak i liście aceroli uznaje się za surowiec bogaty w karotenoidy i związki polifenolowe. Wśród polifenoli wymienia się: naringeninę, kwas ferulowy, kwas p-kumarowy, katechiny, epikatechiny, rutozyd, kwas winowy i kwas bursztynowy. Ponadto owoce aceroli zawierają zbliżoną ilość związków polifenolowych jak owoc aronii.
| Tabela. Wartość odżywcza 100 g aceroli | |
|---|---|
| wartość energetyczna [kcal] | 32 |
| białko [g] | 0,4 |
| węglowodany ogółem [g] | 7,69 |
| błonnik pokarmowy [g] | 1,1 |
| tłuszcz ogółem [g] | 0,3 |
| wapń [mg] | 12 |
| żelazo [mg] | 0,2 |
| magnez [mg] | 18 |
| fosfor [mg] | 11 |
| potas [mg] | 146 |
| sód [mg] | 7 |
| cynk [mg] | 0,1 |
| witamina C [mg] | 1677,6 |
| tiamina [mg] | 0,020 |
| ryboflawina [mg] | 0,060 |
| niacyna [mg] | 0,4 |
| witamina B6 [mg] | 0,009 |
| USDA, National Nutrient Database for Standard Reference | |
Acerola – właściwości zdrowotne
Z uwagi na dużą zawartość związków o działaniu antyoksydacyjnym (witamina C, β-karoten oraz polifenole) spożycie aceroli może potencjalnie zapobiegać niekorzystnemu działaniu nadmiernych ilości wolnych rodników tlenowych. Może to stanowić profilaktykę wielu chorób przewlekłych, takich jak choroby sercowo-naczyniowe, choroby nowotworowe oraz choroby neurodegeneracyjne (choroba Alzheimera i Parkinsona).
Z kolei witamina C, znajdująca się w dużej ilości w owocach aceroli, bierze udział w syntezie kolagenu, hormonów steroidowych i karnityny, co wpływa na przyspieszenie procesu gojenia się ran i zrastania kości. Ponadto zwiększa ona wchłanianie żelaza niehemowego oraz ułatwia gromadzenie tego pierwiastka w szpiku kostnym, śledzionie i wątrobie, co może być pomocne w zapobieganiu niedokrwistości z niedoboru żelaza.
Polfenole zawarte w owocach aceroli wykazują także działanie przeciwzapalne.
Acerola może także pomagać w budowaniu odporności organizmu na sezonowe infekcje wirusowe o czym decydują, wspomniana już wcześniej, witamina C i inne substancje biologicznie czynne (karotenoidy i polifenole).
Acerola – przeciwwskazania
Owoc aceroli w Polsce jest niedostępny, natomiast popularnością cieszą się suplementy diety z aceroli. Traktuje się je jako naturalne źródło witaminy C.
Generalnie uważa się, że witamina C nie wykazuje działania toksycznego, gdyż nadmiar spożytego kwasu askorbinowego jest wydalany z moczem.
Problem toksyczności witaminy C dotyczy niewielkiego odsetka osób, u których występuje defekt dehydrogenazy glukozo-6-fosforanu. W tym przypadku nadmierne ilości tej witaminy mogą prowadzić do uszkodzenia czerwonych krwinek, a w skrajnych przypadkach nawet do zgonu.
Witamina C w większych i pojedynczych dawkach nie jest toksyczna, ale spożywana w dużych ilościach i przez dłuższy czas u niektórych osób może prowadzić do powstawania kamieni w nerkach.
Produkty pozyskiwane z aceroli
W sprzedaży dostępne są następujące produkty na bazie aceroli: sok, tabletki (do połykania i ssania) i proszek. Wszystkie te produkty stanowią źródło witaminy C.
Sok z aceroli
Pozyskuje się go z owoców, które zostały uprzednio poddane rozdrobnieniu. W następnej kolejności rozdrobnione owoce są przerabiane w taki sposób, aby oddzielić sok od miąższu. Sok z aceroli poddaje się następnie procesowi pasteryzacji, tak aby przedłużyć jego trwałość i zapewnić bezpieczeństwo mikrobiologiczne.
Sok z aceroli można pić samodzielnie lub z dodatkiem wody bądź innych soków owocowych.
Czy sok z aceroli zachowuje witaminę C po pasteryzacji?
Proces pasteryzacji soku, czyli podgrzanie go do temperatury nieprzekraczającej 100°C, na określony czas, który wynosi zazwyczaj 20–30 minut. Ma on na celu zniszczenie ewentualnych drobnoustrojów, a w konsekwencji wydłuża się okres przydatności do spożycia takiego soku i staje się on bezpieczny pod katem mikrobiologicznym.
Niestety witamina C jest wrażliwa na działanie podwyższonej temperatury (powyżej 70°C) i w wyniku procesu pasteryzacji dochodzi do jej strat. Biorąc pod uwagę, że acerola ma wyjściowo dużą zawartość witaminy C, to sok po pasteryzacji nadal uznaje się za dobre jej źródło.
Acerola tabletki do połykania lub ssania
Ten rodzaj suplementu diety jest łatwy w dawkowaniu i wygodny do przyjmowania. Dla osób, które mają problem z połykaniem lekarstw lub suplementów, istnieje alternatywna forma tabletek do ssania.
Acerola w proszku
W sprzedaży dostępna jest także acerola w proszku. Można dodawać ją do różnego rodzaju koktajli i jogurtów. Jest ona trudniejsza w dozowaniu niż forma w tabletkach, ale podobnie jak tabletki do ssania, będzie dobrym rozwiązaniem dla osób mających problem z ich połykaniem.
