Jak należy traktować niewielkie krwawienie z okolicy pępka (po jego odpadnięciu)? Czy świadczy to o nieskutecznej profilaktyce krwawienia z niedoboru witaminy K?

Niewielkie krwawienie z pępka, bezpośrednio po odpadnięciu kikuta pępowiny, zwykle nie jest związane z niedoborem witaminy K (VKDB). Jednak krwawienia z pępka u dzieci >2. tygodnia życia nie należy bagatelizować. Do grupy szczególnego ryzyka VKDB należą dzieci karmione piersią, z nierozpoznaną cholestazą (przedłużającą się żółtaczką) oraz niepełną profilaktyką (lub bez profilaktyki). Krwawienie z pępka może być pierwszym objawem niedoboru witaminy K, szczególnie u dzieci z nierozpoznaną cholestazą, dlatego w takich przypadkach należy ocenić stężenie bilirubiny całkowitej i związanej (bezpośredniej) w surowicy, aktywność aminotransferaz (ALT, ew. także AST) i γ-glutamylotranspeptydazy (GGTP), a także morfologię krwi oraz parametry układu krzepnięcia.

Stwierdzenie cholestazy stanowi wskazanie do zastosowania witaminy K w dawkach leczniczych oraz rozszerzenia diagnostyki. Dawkowanie witaminy K u dzieci z cholestazą zależy od masy ciała i wynosi: 2 mg doustnie (p.o.) co tydzień u noworodków i niemowląt o masie ciała <5 kg, 5 mg p.o. co tydzień u niemowląt o masie ciała 5–10 kg oraz 10 mg p.o. co tydzień u dzieci o masie ciała >10 kg. W razie nieskuteczności leczenia drogą doustną należy rozważyć podanie witaminy K domięśniowo w dawce 1, 2, 5 lub 10 mg (zależnie od masy ciała) co 2 tygodnie. W przypadku zaburzeń krzepnięcia wskazane jest podanie witaminy K drogą dożylną.

Piśmiennictwo

1. Borszewska-Kornacka K.M., Czech-Kowalska J., Czerwionka-Szaflarska M. i wsp.: Zalecenia dotyczące profilaktyki krwawienia z niedoboru witaminy K. Stand. Med. Pediatr., 2016; 13: 112–116
2. Johnson P.: Vitamin K prophylaxis in the newborn: indications and controversies. Neonatal Netw., 2013; 32: 193–199
3. McKiernan P.: Neonatal jaundice. Clin. Res. Hepatol. Gastroenterol., 2012; 36: 253–256
4. Elalfy M., Elagouza I., Ibrahim F. i wsp.: Intracranial haemorrhage is linked to late onset vitamin K deficiency in infants aged two to 24 weeks. Acta Paediatr., 2014; 103: e273-e276