Czy w badaniu ogólnym moczu może się okresowo pojawiać bilirubina? Czy wymaga to jakiejś diagnostyki?

Oznaczenie bilirubiny w moczu jest obecnie standardem w badaniu ogólnym moczu wykonywanym przy użyciu testów paskowych, a więc zarówno w diagnostyce laboratoryjnej jak i w miejscu opieki nad pacjentem (POCT – point-of-care testing). W moczu występuje bilirubina sprzężona – czyli frakcja rozpuszczalna w wodzie. Próg detekcji (czułość) testu paskowego do badania ogólnego moczu dla bilirubiny (ok. 10 µmol/l) nie pozwala na wykrycie śladowego stężenia bilirubiny, która w niewielkiej ilości przedostaje się fizjologiczne do moczu (ok. 0,4 µmol/l). Wykrycie tą metodą bilirubiny w moczu świadczy o zwiększonym stężeniu bilirubiny sprzężonej we krwi. Taki wynik sugeruje, występowanie u pacjenta choroby, w przebiegu której dochodzi do zwiększenia stężenia bilirubiny sprzężonej w surowicy, jak np. niedrożność dróg żółciowych czy wirusowe zapalenia wątroby. Oznaczenie bilirubiny w moczu ma ograniczoną wartość ze względu na znaczący odsetek wyników fałszywie dodatnich, a także fałszywie ujemnych związanych ze spożyciem witaminy C, leków, ekspozycją moczu na światło. Niemniej jednak w mojej opinii w przypadku stwierdzenia obecności bilirubiny w moczu należy oznaczyć stężenia bilirubiny sprzężonej i niesprzężonej w surowicy i w zależności od sytuacji klinicznej poszerzyć diagnostykę o parametry funkcji wątroby. (2016)

Piśmiennictwo

1. Ko D.H., Jeong T.D., Kim S. i wsp.: Influence of Vitamin C on Urine Dipstick Test Results. Ann. Clin. Lab. Sci., 2015; 45 (4): 391–395
2. Foley K.F., Wasserman J.: Are unexpected positive dipstick urine bilirubin results clinically significant? A retrospective review. Lab. Med., 2014; 45 (1): 59–61
3. Tomasik P., Sztefko K.: Badanie ogólne moczu przy użyciu testów paskowych [W:] Pietrzyk J.J., Szajewska H., Mrukowicz J. (red.): ABC zabiegów w pediatrii. Medycyna Praktyczna Kraków 2010