Z jakich wzorów należy korzystać przy ustalaniu składu płynów do nawadniania dożylnego (np. ustalanie deficytu jonów)?

16-05-2017
prof. dr hab. n. med. Janusz Książyk
Klinika Pediatrii, Żywienia i Chorób Metabolicznych Instytutu „Pomnik-Centrum Zdrowia Dziecka” w Warszawie

Trudność w wykorzystaniu wzorów matematycznych „przy łóżku chorego” wiąże się z tym, że na przykład deficyt potasu trudno określić na podstawie jednostkowego pomiaru stężenia K+, gdy jednocześnie z nawadnianiem koryguje się kwasicę metaboliczną. W takiej sytuacji K+ wnika do komórki z płynów pozakomórkowych (w tym z osocza) i pierwotne oznaczenie nie jest aktualne. Z całą pewnością po pierwszych 6–8 godzinach nawadniania należy skontrolować jonogram i gazometrię (w przypadku odwodnienia ciężkiego), choć najważniejsze jest okresowe zbilansowanie podaży płynów, Na+ i K+ (np. co 8–12 h). W bilansie podaży Na+ trzeba uwzględnić ilość zawartą w 8,4% roztworze NaHCO3. Tak więc ilość podanego Na+ wynika z podaży 8,4% roztworu NaHCO3 (1 ml zawiera 1 mmol Na+) i 10% roztworu NaCl (1 ml zawiera 1,7 mmol Na+). Stężenie Na+ w płynach wieloelektrolitowych wynosi około 150 mmol/l.

Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Seksuologia 2026
    Konferencja Naukowo-Szkoleniowa Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego Warszawa, 4–5 grudnia
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Placówki

Szukasz poradni, oddziału lub SOR w swoim województwie? Chętnie pomożemy. Skorzystaj z naszej wyszukiwarki placówek.

Doradca medyczny

Twój pacjent ma wątpliwości, kiedy powinien zgłosić się do lekarza? Potrzebuje adresu przychodni, szpitala, apteki? Poinformuj go o Doradcy Medycznym Medycyny Praktycznej