Czy dziecko, u którego występują napady afektywnego bezdechu, wymaga diagnostyki?

Napady afektywnego bezdechu zalicza się do niepadaczkowych zaburzeń napadowych wieku dziecięcego. Napady te rzadko obserwuje się przed 6. miesiącem życia, najczęściej pojawiają się między 6. a 18. miesiącem, a ustępują ok. 5.–6. roku życia. Ich największe nasilenie przypada na 2. rok życia. Wyróżnia się „sine” i „blade” napady afektywnego bezdechu. Napady „sine” przebiegają z zaczerwienieniem, zasinieniem twarzy i usztywnieniem ciała, „blade” ze zblednięciem i wiotkością. W obu przypadkach można stwierdzić czynnik prowokujący – zazwyczaj płacz dziecka lub nagły bodziec bólowy. W trakcie napadu pojawia się bezdech, a w razie jego przedłużania się – utrata przytomności. Wtórnie do niedotlenienia mogą wystąpić drgawki.

Napady afektywnego bezdechu zalicza się do łagodnych jedynie objawów, które wykazują tendencję do samoograniczania się wraz z wiekiem dziecka. Ich łagodny i przemijający charakter można potwierdzić przez obserwację w czasie. Do rozpoznania najczęściej wystarczy typowy wywiad i ocena przebiegu klinicznego. Nie wymagają leczenia.

Jeśli natomiast epizody są częste, stanowią problem dla rodziców i dziecka, kończą się utratą przytomności i/lub drgawkami, różnicowanie jedynie na podstawie obrazu klinicznego jest utrudnione i wymaga różnicowania z innymi przyczynami. Warto w takich przypadkach zaplanować konsultację kardiologa i neurologa, rozważyć wykonanie badania EKG, EEG i obrazowania OUN oraz wykonać badania krwi, w tym ocenić obecność niedoboru żelaza.

Jeżeli wyniki badania przedmiotowego, badań dodatkowych oraz w konsultacji specjalistycznej potwierdzają rozpoznanie, a objawy są uciążliwe dla dziecka i jego rodziny, pomocna może się okazać wizyta u psychologa. Może on wskazać rodzicom metody pozwalające ograniczyć występowanie sytuacji prowokujących objawy. (2016)

Piśmiennictwo

1. Behrman R.E. (red.): Podręcznik pediatrii Nelson. Wydanie polskie. Warszawa 1996
2. Evans O.B.: Breath-holding spells. Pediatric Annals, 1997; 26: 410–414
3. Hüdaoglu O., Dirik E., Yis U. i wsp.: Parental attitude of mothers, iron deficiency anemia, and breath-holding spells. Pediatric Neurology, 2006; 35 (1): 18–20
4. Kolkiran A., Tutar E., Atalay S. i wsp.: Autonomic nervous system functions in children with breath-holding spells and effects of iron deficiency. Acta Paediatrica, 2005; 94 (9): 1227–1231