Jakie narzędzia przesiewowe do wykrywania zaburzeń ze spektrum autyzmu można zastosować w zależności od wieku dziecka?

W ocenie ryzyka zaburzeń ze spektrum autyzmu (autism spectrum disorder – ASD ) u dzieci w wieku 16–30 miesięcy stosuje się 2-stopniowy przesiewowy „Zmodyfikowany kwestionariusz autyzmu w okresie poniemowlęcym” (M-CHAT-R/F). Jego wersja w języku polskim jest dostępna na stronie Fundacji SYNAPSIS.

Testy przesiewowe w języku polskim do wykrywania ASD, które można wykorzystać w warunkach podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), czyli bezpłatnie i bez dodatkowego szkolenia, są także dostępne na stronie Autism Research Centre Uniwersytetu Cambridge (tab.). U dzieci i dorosłych można natomiast stosować „Kwestionariusz zachowania i osobowości” (autism spectrum quotient – AQ), wybierając wersję odpowiednią dla wieku pacjenta (dla dzieci >4. rż., nastolatków lub dorosłych). Na język polski przetłumaczono również kwestionariusze: The childhood autism spectrum test (CAST) i Quantitative checklist for autism in toddlers (Q-CHAT). Jednak żaden pojedynczy wynik testu lub kwestionariusza nie pozwala na wykrycie lub wykluczenie ASD. Należy zwracać uwagę na zachowanie dziecka i sposób nawiązywania kontaktu, występowanie innych objawów, a także problemy zgłaszane przez rodziców.

Piśmiennictwo

1. Sobieski M., Sobieska A., Sekułowicz M., Bujnowska-Fedak M.M.: Tools for early screening of autism spectrum disorders in primary health care – a scoping review. BMC Prim Care, 2022; 23 (1): 46
2. Badabada: M-CHAT-R/F: badabada.pl/pro/m-chat-r-f (dostęp: 11.06.2023)
3. Autism Research Centre University of Cambridge: Downloadable Tests: www.autismresearchcentre.com/tests/ (dostęp: 11.06.2023)