Czy model rodziny ma wpływ na częstość wystąpienia autyzmu?

Kanner, opisując w 1943 roku autyzm, zwrócił uwagę na swoiste cechy rodziców dzieci autystycznych – oziębłość, przeintelektualizowanie, sztywność. Jednocześnie Kanner podkreślił, że dzieci autystyczne przychodzą na świat z pewną wrodzoną niezdolnością do normalnego nawiązywania kontaktu afektywnego z innymi osobami i nigdy nie uważał rodziców za przyczynę choroby ich dziecka (jego poglądy były mylnie interpretowane). Poglądy na temat psychogennego uwarunkowania autyzmu były bardzo obciążające dla rodzin chorych dzieci.

Z kolei Bettelheim twierdził, że przyczyną autyzmu jest zakłócenie więzi między matką a dzieckiem, co sprawia, że postrzega ono otoczenie jako zagrażające i wycofuje się do własnego świata – „pustej fortecy”.

Rozwój wiedzy na temat etiopatogenezy autyzmu oraz brak empirycznych dowodów na psychogenną koncepcję etiologii autyzmu spowodował zwrot w postępowaniu terapeutycznym z chorymi dziećmi i dał im szansę na leczenie, a nie tylko terapię rodziców czujących się winnymi za zaburzenia rozwoju u swoich dzieci.

Obecnie autyzm jest traktowany jako heterogenne zaburzenie rozwojowe, w którego etiopatogenezie uczestniczą czynniki genetyczne i środowiskowe.

Ostatnie badania wykazały, że niektóre genetyczne czynniki ryzyka rozwoju autyzmu są nowymi mutacjami, a zatem środowiskowe czynniki ryzyka o działaniu mutagennym mogą odgrywać istotną rolę w rozwoju autyzmu. (2013, 2014)

Piśmiennictwo

1. Kanner L.: Autistic disturbances of affective contact. Nervous Child, 1943; 2: 217–250. Za: Bobkowicz-Lewartowska L.: Autyzm dziecięcy zagadnienia diagnozy i terapii. Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, 2005
2. Bettelheim B.: The empty fortress: infantile autism and the birth of self. Collier-MacMilan, London 1967. Za: Bobkowicz-Lewartowska L.: Autyzm dziecięcy zagadnienia diagnozy i terapii. Kraków, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, 2005
3. Robel L.: Evolution of the concept of autism. Rev. Prat., 2010; 60 (3): 376–378
4. Kinney D.K., Barch D.H., Chayka B. i wsp.: Environmental risk factors for autism: do they help cause de novo genetic mutations that contribute to this disorder? Med. Hypotheses, 2010; 74 (1): 102–106