Pod jakimi warunkami można prowadzić fototerapię w domu?

Fototerapia domowa jest popularna na przykład w krajach skandynawskich. Jej zaletą jest to, że dziecko i matka nie są narażeni na stres związany z hospitalizacją, zakażenia szpitalne, a także na problemy z laktacją.

Do tej formy terapii kwalifikuje się dzieci, u których wykluczono patologiczne przyczyny żółtaczki. Najlepszymi kandydatami są dzieci urodzone o czasie, u których stwierdzono żółtaczkę związaną z pokarmem kobiecym, albo nadmierną żółtaczkę związaną z niedoborem pokarmu w pierwszych dobach życia. W celu prawidłowej kwalifikacji dziecka do fototerapii domowej należy ocenić laktację. Trzeba sprawdzić, czy matka prawidłowo przystawia dziecko do piersi oraz czy dziecko wystarczająco długo ssie pierś. Rodziców należy poinstruować o sposobie prowadzenia takiej fototerapii. Muszą oni wiedzieć, że należy chronić oczy dziecka (okulary), nawet w przypadku lamp w postaci „kocyków ledowych”, oraz zmieniać położenie elementu świetlnego (w zależności od rodzaju lampy): przód lub tył ciała. Należy też zwrócić uwagę na konieczność częstego karmienia dziecka (profilaktyka odwonienia i zwiększenie skuteczności leczenia hiperbilirubinemii), podkreślając, że karmienie piersią jest absolutnie wskazane. Fototerapia domowa jest bezpieczna, jeżeli dzieci są do niej prawidłowo kwalifikowane i nadzorowane przez doświadczone położne. W zależności od kraju i ośrodka położna odwiedza rodzinę średnio co 12 h.

Na razie w Polsce jest niewiele miejsc, gdzie można wypożyczyć sprzęt do fototerapii domowej (zazwyczaj lampy LED). W takiej wypożyczalni powinien być także dostępny sprzęt do przezskórnego pomiaru stężenia bilirubiny.

Piśmiennictwo

1. Standardy opieki nad noworodkiem w Polsce. Zalecenia Polskiego Towarzystwa Neonatologicznego, Warszawa, 2021
2. Pettersson M., Eriksson M., Albinsson E., Ohlin A.: Home phototherapy for hyperbilirubinemia in term neonates-an unblinded multicentre randomized controlled trial. Eur. J. Pediatr., 2021; 180 (5): 1603–1610