Czy u każdego dziecka z podejrzeniem zaparcia czynnościowego należy przeprowadzić badanie per rectum?

26-07-2024
dr hab. n. med. Andrea Horvath
Klinika Pediatrii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

Najczęściej badanie per rectum wykorzystuje się do różnicowania retencyjnego (wynikającego z zaparcia) i nieretencyjnego nietrzymania stolca oraz w przypadku pojawienia się krwawienia z dolnego odcinka przewodu pokarmowego. Stwierdzenie zalegających w bańce odbytnicy mas kałowych potwierdza zaparcie czynnościowe u dziecka.

Badanie nie należy do przyjemnych, a rodzice często zgłaszają, że dziecko boi się oddać stolec i zgłasza ból przed defekacją lub w trakcie, dlatego współpraca z pacjentem może być ograniczona, a przeprowadzenie badania niezwykle trudne.

Badanie per rectum nie jest niezbędne do ustalenia rozpoznania. Eksperci są zgodni, że z uwagi na opisane ograniczenia nie należy go wykonywać rutynowo. Opinia ta nie jest jednak poparta wiarygodnymi badaniami i opiera się wyłącznie na przesłankach klinicznych.

Piśmiennictwo

  1. Tabbers M.M., DiLorenzo C., Berger M.Y. i wsp.: Evaluation and treatment of functional constipation in infants and children: evidence-based recommendations from ESPGHAN and NASPGHAN. J. Pediatr. Gastroenterol. Nutr., 2014; 58 (2): 258–274
  2. Mulhem E., Khondoker F., Kandiah S.: Constipation in children and adolescents: evaluation and treatment. Am. Fam. Physician., 2022; 105 (5): 469–478
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Seksuologia 2026
    Konferencja Naukowo-Szkoleniowa Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego Warszawa, 4–5 grudnia
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Placówki

Szukasz poradni, oddziału lub SOR w swoim województwie? Chętnie pomożemy. Skorzystaj z naszej wyszukiwarki placówek.

Doradca medyczny

Twój pacjent ma wątpliwości, kiedy powinien zgłosić się do lekarza? Potrzebuje adresu przychodni, szpitala, apteki? Poinformuj go o Doradcy Medycznym Medycyny Praktycznej