Jakie są czynniki ryzyka i profilaktyka zapalenia jelit u dziecka z chorobą Hirschsprunga?

Zapalenie jelit jest główną przyczyną poważnych powikłań i śmiertelności u dzieci z chorobą Hirschsprunga (HD). Diagnozę stawia się na podstawie objawów klinicznych (biegunka, „eksplodujące” stolce i wzdęciee brzucha), które często obserwuje się u dzieci, co nierzadko utrudnia ustalenie ostatecznego rozpoznania. Zgłaszana częstość zapalenia jelit jest bardzo zróżnicowana i wynosi: 6–60% przed operacją oraz 25–37% po leczeniu chirurgicznym.

Przed operacją głównym czynnikiem ryzyka zapalenia jelit jest długość odcinka bezzwojowego – im dłuższy, tym większe ryzyko. Po operacji częściej takie epizody występują u dzieci z zespołami genetycznymi związanymi z HD, szczególnie u dzieci z zespołem Downa. Czynnikiem ryzyka jest również zapalenie jelit w wywiadzie i niedrożność z dowolnej przyczyny (np. zachowany odcinek bezzwojowy, zaburzenia motoryki po operacji chirurgicznej).

Nie ma skutecznych metod zapobiegania. Najważniejsze jest szybkie rozpoznanie i zastosowanie odpowiedniego leczenia w zależności od nasilenia objawów. Wyniki pojedynczych badań o niskiej jakości sugerują skuteczność niektórych probiotyków. Jednak obecnie nie można ocenić skuteczności i bezpieczeństwa probiotyków w zapobieganiu zapaleniu jelit u dzieci z HD.

Piśmiennictwo

1. Gosain A., Frykman P.K., Cowles R.A. i wsp.: Guidelines for the diagnosis and management of Hirschsprung-associated enterocolitis. Pediatr. Surg. Int., 2017; 33 (5): 517–521
2. Mei F., Wu M., Zhao L. i wsp.: Probiotics for the prevention of Hirschsprung-associated enterocolitis. Cochrane Database Syst. Rev., 2022; 4 (4): CD013714