Które testy są lepsze w diagnostyce alergii – śródskórne czy z krwi?

W Polsce rzadko wykonuje się testy śródskórne w rozpoznawaniu alergii u dzieci. Metodę tę wykorzystuje się natomiast w rozpoznawaniu alergii na niektóre silne alergeny, takie jak jad owadów, antybiotyki (np. penicylina) lub inne leki (np. miejscowo znieczulające). W porównaniu z testami punktowymi, są one trudniejsze do przeprowadzenia, czasochłonne i bolesne, a dodatkowo wiążą się z większym ryzykiem wystąpienia reakcji anafilaktycznej. Testy śródskórne są bardziej czułe od punktowych, a ich wyniki bardziej powtarzalne, jednak charakteryzują się mniejszą swoistością.

Testy śródskórne polegają na kilkakrotnym podawaniu alergenu w różnym rozcieńczeniu (rozpoczynając od najmniejszego), co dodatkowo potęguje lęk dziecka. Ujemny wynik testu nie wyklucza alergii na badany czynnik, natomiast wynik dodatni przemawia za udziałem danego alergenu w reakcji. Skrajne stężenia alergenu mogą dawać fałszywe wyniki (za małe stężenie może dawać odczyny fałszywie ujemne, a zbyt duże fałszywie dodatnie, wynikające z samego drażnienia). Przyczyną wyników fałszywych może być też nieprawidłowa reaktywność skóry (związana z chorobą skóry lub stosowaniem leków miejscowych).

Trudno jednoznacznie porównać testy alergiczne śródskórne z oznaczeniem reagin w surowicy. Niekiedy testy śródskórne wykonuje się równolegle z oznaczeniami reagin swoistych (np. w diagnostyce uczuleń na owady), a niekiedy jest to jedyna dostępna metoda diagnostyczna ze względu na brak odpowiednich odczynników dla testu in vitro (np. niektóre leki). Testem śródskórnym jest również próba tuberkulinowa.

Piśmiennictwo

1. Kruszewski J., Silny W., Mazurek H., Czarnecka-Operacz M.: Testy skórne. W: Standardy w alergologii – cz. I. Kraków, Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2010: 21–38