Czy wymazy z nosa i gardła mają znaczenie w ustalaniu etiologii zapalenia ucha środkowego i zatok?

Wymazy z nosa i gardła nie mają wartości diagnostycznej w ustalaniu etiologii zapalenia ucha środkowego lub zatok. W wielu badaniach wykazano, że u zdrowych dzieci (zwłaszcza uczęszczających do żłobka lub przedszkola) z posiewów z nosa i gardła bardzo często (nawet u >30–50% pacjentów) izoluje się potencjalnie chorobotwórcze bakterie, takie jak Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae i Moraxella catarrhalis, a ich obecność świadczy o kolonizacji górnych dróg oddechowych.

W celu ustalenia etiologii ostrego zapalenia ucha środkowego lub zatok należałoby wykonać badanie inwazyjne i pobrać płyn z ucha środkowego lub aspirat z zatok, co jest niepraktyczne. W związku tym w typowych (niepowikłanych) przypadkach wskazania do podania antybiotyku ustala się na podstawie objawów klinicznych i badania otoskopowego (przy podejrzeniu zapalenia ucha środkowego), a sama antybiotykoterapia ma charakter empiryczny i uwzględnia najczęstsze bakteryjne czynniki etiologiczne tych zakażeń, tj. S. pneumoniae i H. influenzae (ew. M. catarrhalis). (2013, 2014)

Piśmiennictwo

1. Pelucchi C., Grigoryan L., Galeone C. i wsp.: Guideline for the management of acute sore throat. ESCMID Sore Throat Guideline Group. Clin. Microbiol. Infect., 2012; 18 (supl. 1): 1–27
2. Peerbooms P., Engelen M., Stokman D. i wsp.: Nasopharyngeal carriage of potential bacterial pathogens related to day care attendance, with special reference to the molecular epidemiology of Haemophilus influenzae. J. Clin. Microbiol., 2002; 40: 2832–2836
3. Hryniewicz W., Ozorowski T., Radzikowski A. i wsp.: Rekomendacje postępowania w pozaszpitalnych zakażeniach układu oddechowego. Narodowy Instytut Leków, Warszawa, 2010