Na podstawie jakich kryteriów można rozpoznać przewlekłe zapalenie zatok przynosowych?

Rozpoznanie zapalenia zatok u dzieci ustala się na podstawie objawów klinicznych i badania wziernikowego. Jego potwierdzanie za pomocą badania radiologicznego lub nakłucia zatoki szczękowej nie jest konieczne. Przewlekłe ZZP u dzieci obejmuje stan zapalny nosa i zatok z niezbyt nasilonymi objawami utrzymującymi się przez ponad 12 tygodni. Zgodnie z definicją EPOS z 2012 roku rozpoznanie ustala się na podstawie obecności co najmniej dwóch objawów; konieczne jest stwierdzenie ograniczenia drożności nosa lub wycieku z nosa. Inne objawy obejmują: ból twarzy, ucisk twarzy i kaszel. W rynoskopii przedniej stwierdza się natomiast polipy nosa i/lub śluzowo-ropną wydzielinę, lub obrzęk błony śluzowej w przewodzie nosowym środkowym. W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić alergiczny nieżyt nosa.

Konwencjonalne badania radiologiczne są mało czułe, a ich przydatność jest bardzo ograniczona. TK jest najlepszą metodą obrazowania zatok przynosowych, ale u dzieci jest wskazana jedynie w sytuacjach, gdy: (1) rozważa się leczenie chirurgiczne ze względu na brak poprawy po leczeniu zachowawczym, (2) podejrzewa się powikłania oczodołowe lub wewnątrzczaszkowe, (3) stwierdza się zapalenie zatok w przebiegu zaburzeń odporności. Nie zaleca się natomiast wykonywania TK w diagnostyce ostrego ZZP, ponieważ nie pozwala ona na różnicowanie wirusowego i bakteryjnego ZZP. W przebiegu infekcyjnego zapalenia górnych dróg oddechowych z towarzyszącym nieżytem błony śluzowej nosa zmiany obserwowane w TK są takie same jak w bakteryjnym zapaleniu zatok. (2013, 2014) 

Piśmiennictwo

1. American Academy of Pediatrics, Subcommittee on Management of Sinusitis: Clinical practice guideline: management of sinusitis. Pediatrics, 2001; 108: 798–808
2. Fokkens W., Lund V., Mullol J. i wsp.: European position paper on rhinosinusitis and nasal polyps 2012. Rhinology, 2012; supl. 23: 1–298