Czy rozwijającą się ketokwasicę można wykryć w warunkach domowych (np. w przebiegu choroby zakaźnej)?

Chorzy na cukrzycę typu 1 powinni wiedzieć, jakie sytuacje zwiększają ryzyko wystąpienia ketokwasicy cukrzycowej. Rozwój ketokwasicy mogą sugerować takie objawy, jak poliuria, polidypsja, ból brzucha i wymioty przy towarzyszącej hiperglikemii. Do grupy zwiększonego ryzyka rozwoju ketokwasicy należą chorzy leczeni ciągłym podskórnym wlewem insuliny przy użyciu osobistej pompy insulinowej, u których często nie stwierdza się wymienionych powyżej objawów hiperglikemii, ponieważ kwasica ketonowa rozwija się u nich bardzo szybko z powodu braku depozytu insuliny w organizmie (np. w wyniku zatkania lub przypadkowego usunięcia wkłucia). W warunkach domowych obecność ketonów w moczu (ocena stężenia acetooctanu) można potwierdzić za pomocą testów paskowych – Keto-diastix firmy Bayer (metoda półilościowa – wynik w postaci zmiany zabarwienia pola, odczyt 15 s po zanurzeniu w próbce moczu przez porównanie z wzorcem na opakowaniu, maks. 4 plusy, co odpowiada 16 mmol/l). Wyniki takiego testu mogą być zarówno fałszywie dodatnie (u osób przyjmujących leki zawierające grupy sulfhydrylowe, takie jak kaptopryl, penicylamina, mesna), jak i fałszywie ujemne (u osób zażywających kwas askorbinowy). Lepszą metodą ze względu na ocenę ilości kwasu ß-hydroksymasłowego (stanowiącego nawet 70–90% ciał ketonowych w przebiegu ketokwasicy) jest ocena paskowa próbki krwi za pomocą glukometru Opium Xido firmy Abbott. Wartości >1,5 mmol/l świadczą o zwiększonym stężeniu ketonów. Niestety cena pasków ogranicza zastosowanie tej metody.

Piśmiennictwo

1. Solnica B., Naskalski J.W.: Badania laboratoryjne w diagnostyce cukrzycy. (W:) Sieradzki J. (red.): Cukrzyca. Tom 1. Via Medica, 2015: 272–293
2. Optium Xido, Abbott Diabetes Care. Paski do pomiaru ciał ketonowych, ulotka informacyjna
3. Keto-diastix, Bayer diagnostics. Paski do pomiaru ciał ketonowych, ulotka informacyjna