Jakie preparaty cytrynianu potasu można stosować u małych dzieci i w jakich dawkach?

Cytrynian potasu jest najskuteczniejszym preparatem w leczeniu hipocitraturii u chorych z nawrotową kamicą wapniową oraz w alkalizacji moczu u chorych z kamicą cystynową lub moczanową. Cytrynian potasu, w odróżnieniu od cytrynianu sodu również stosowanego w leczeniu alkalizującym, nie zwiększa wydalania wapnia z moczem, co jest korzystne u chorych zagrożonych kamicą moczową wapniową. W Polsce cytrynian potasu jest dostępny w postaci tabletek o wolnym uwalnianiu leku (Litocid; 5 mEq), których nie należy dzielić.

W leczeniu hipocitraturii u chorych z kamicą wapniową bez systemowej kwasicy nieoddechowej (niekompletna kwasica cewkowa dalsza) dawka początkowa leczenia alkalizującego wynosi 0,3–0,5 mEq zasad/kg mc./24 h (w 2–4 dawkach podzielonych). Optymalne dawkowanie ustalamy na podstawie wyników badania gazometrii krwi, stężenia potasu w surowicy oraz wydalania cytrynianów z moczem. Ponieważ w Polsce niedostępny jest preparat cytrynianu potasu w syropie (1 ml = 2 mEq zasad), u małych dzieci możemy stosować roztwór Shohla, który zawiera 140 g kwasu cytrynowego i 90 g cytrynianu sodowego w 1000 ml roztworu (1 ml = 1 mEq zasad). (2013, 2014)

Piśmiennictwo

1. Zmonarski S., Klinger M., Puziewicz-Zmonarska A. i wsp.: Terapeutyczne zastosowanie cytrynianu potasu. Przegl. Lek., 2001; 58 (2): 82–86
2. Pak C.Y.C., Heller H.S., Pearle M.S. i wsp.: Prevention of stone formation and bone loss in absorptive hypercalciuria by combined dietary and pharmacological intervention. J. Urol., 2003; 169: 465–469
3. Penido M.G.M., Tavares M., Linhares M.C. i wsp.: Longitudinal study of bone mineral density in children with idiopathic hypercalciuria. Pediatr. Nephrol., 2012; 27: 123–130