Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Przyczyną bólu głowy u dziecka może być zmiana nowotworowa. Jak często występują klasyczne objawy guza mózgu?

05.12.2018

Pytanie nadesłane do Redakcji

Przyczyną bólu głowy u dziecka może być zmiana nowotworowa. Jak często występują klasyczne objawy guza mózgu? Czy występowanie bólu głowy zależy od rodzaju nowotworu, jego lokalizacji i złośliwości?

Odpowiedzieli

dr n. med. Jędrzej Fliciński, prof. dr hab. n. med. Barbara Steinborn
Katedra i Klinika Neurologii Wieku Rozwojowego Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu

W najnowszych badaniach nie potwierdzono, że klasycznie opisywana tzw. triada guza mózgu, która obejmuje nocny lub wczesnoporanny ból głowy z towarzyszącymi nudnościami lub wymiotami oraz duże nasilenie bólu, stanowi typowy wzorzec dla tego rozpoznania. W 1 badaniu obejmującym 53 dorosłych z guzem mózgu i bólem głowy triadę tę obserwowano tylko u 9 pacjentów (17%), a poranne zaostrzenie bólu głowy u 19 (36%). Wydaje się, że nocny lub poranny ból głowy częściej występuje u dzieci niż u dorosłych.

Występowanie bólu głowy może zależeć od lokalizacji i rodzaju nowotworu. Ból głowy spowodowany przez pierwotne nowotwory mózgu lub przerzuty do mózgu występuje porównywalnie często. Ból głowy częściej towarzyszy guzom o szybszym wzroście niż wolno rosnącym nowotworom nadnamiotowym, takim jak glejaki o małym stopniu złośliwości, które z kolei częściej wywołują drgawki. Oponiaki zwykle rosną powoli i znacznie rzadziej powodują ból głowy niż glejaki. Ból głowy występuje u około 1/3 pacjentów z nadnamiotowymi oponiakami oraz u 60–83% pacjentów z nowotworem zlokalizowanym w tylnym dole czaszki, takim jak rdzeniak i wyściółczak, i pojawia się wcześniej niż ból głowy w guzach nadnamiotowych.

Podsumowując, wydaje się, że lokalizacja guza jest ważniejszym wyznacznikiem bólu głowy niż rodzaj nowotworu, ponieważ guzy tylnego dołu czaszki mają tendencję do wczesnego blokowania przepływu płynu mózgowo-rdzeniowego i prowadzą do zwiększenia ciśnienia wewnątrzczaszkowego. W tabeli wymieniono kryteria diagnostyczne ICHD-3 w przypadku bólu głowy związanego z nowotworem wewnątrzczaszkowym.

Tabela. Ból głowy przypisywany nowotworowi wewnątrzczaszkowemu wg ICDH-3
1) każdy ból głowy spełniający kryterium C
2) rozpoznany guz wewnątrzczaszkowy
3) spełnione co najmniej dwa z następujących warunków, potwierdzających związek przyczynowo-skutkowy:
   A) ból głowy pojawił się w związku czasowym z rozwojem guza wewnątrzczaszkowego lub doprowadził do rozpoznania guza
   B) jedna lub obie z poniższych cech:
   – ból głowy znacząco się nasilił równocześnie z rozrostem guza
   – ból głowy znacząco się zmniejszył w związku czasowym ze skutecznym leczeniem guza
   C) ból głowy ma co najmniej jedną z następujących trzech cech:
   – postępujący charakter
   – większe nasilenie rano lub po drzemce w ciągu dnia
   – nasilenie się w czasie czynności związanych z parciem tłoczni brzusznej
4) inne rozpoznanie ICHD-3 nie opisuje lepiej obserwowanych zaburzeń

Piśmiennictwo:

1. Olesen J.: Międzynarodowa klasyfikacja bólów głowy. Med. Prakt. Neurol., 2014; 1 (25): 6–39
2. Forsyth P.A., Posner J.B.: Headaches in patients with brain tumors: a study of 111 patients. Neurology, 1993; 43 (9): 1678–1683
3. Rossi L.N., Vassella F.: Headache in children with brain tumors. Childs Nerv. Syst., 1989; 5 (5): 307–309
4. The epidemiology of headache among children with brain tumor. Headache in children with brain tumors. The Childhood Brain Tumor Consortium. J. Neurooncol., 1991; 10 (1): 31–46
5. Suwanwela N., Phanthumchinda K., Kaoropthum S.: Headache in brain tumor: a cross-sectional study. Headache, 1994; 34 (7): 435–438
6. Lyons M.K., Kelly P.J.: Posterior fossa ependymomas: report of 30 cases and review of the literature. Neurosurgery, 1991; 28 (5): 659–664
Zobacz także

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Placówki

Szukasz poradni, oddziału lub SOR w swoim województwie? Chętnie pomożemy. Skorzystaj z naszej wyszukiwarki placówek.

Doradca medyczny

Twój pacjent ma wątpliwości, kiedy powinien zgłosić się do lekarza? Potrzebuje adresu przychodni, szpitala, apteki? Poinformuj go o Doradcy Medycznym Medycyny Praktycznej