Czy w przypadku podejrzenia kiły wrodzonej wystarczy wykonać mikroskopowy test kłaczkowania jako test przesiewowy?

Zwykle wynik testu niekrętkowego, czyli mikroskopowy test kłaczkowania (veneral diseases research laboratory test – VDRL), pozwala podejrzewać kiłę wrodzoną. VDRL jest odczynem pośrednim, w którym antygenem jest kardiolipina, lecytyna i cholesterol, a nie antygeny krętków. Czułość testów niekrętkowych waha się 78–100%, a swoistość 85–99%. Badanie może dać wynik fałszywie ujemny, jeżeli:

• wykonano je zbyt wcześnie (wówczas większą czułością wykażą się testy krętkowe)

• zachodzi reakcja prozonalna – występuje w początkowej fazie choroby; wskutek dużego miana przeciwciała „wysycają” antygen, uniemożliwiając kłaczkowanie (tworzenie kompleksów antygen– przeciwciało).

Odsetek wyników fałszywie dodatnich jest duży (nawet 28%). Wyniki fałszywie dodatnie można uzyskać u chorych na choroby autoimmunizacyjne, nowotwory złośliwe, gruźlicę, malarię, choroby wirusowe i riketsjozy, a także u osób stosujących dożylne środki odurzające. W niewielkim odsetku przypadków przyczyną fałszywie dodatnich wyników jest ciąża. VDRL jest wstępnym elementem diagnostyki kiły wrodzonej, a w celu potwierdzenia rozpoznania zazwyczaj wykonuje się odczyny krętkowe. Klasyfikację przypadków kiły wrodzonej zgodnie z obowiązującymi wytycznymi przedstawiono w tabeli.

Piśmiennictwo

1. Kwak J., Lamprecht C.: A review of the guidelines for the evaluation and treatment of congenital syphilis. Pediatr. Ann., 2015; 44 (5): e108–114
2. Uku A., Albujasim Z., Dwivedi T. i wsp.: Syphilis in pregnancy: the impact of “the Great Imitator”. Eur. J. Obstet. Gynecol. Reprod. Biol., 2021; 259: 207–210
3. King A., Nicol C., Rodin P.: Syphilis. (W:) King A. (red.): Venereal Diseases. 4th ed. London, ELBS and Bailliere Tindal, 1980: 104–132
4. Janier M., Unemo M., Dupin N. i wsp.: 2020 European guideline on the management of syphilis. J. Eur. Acad. Dermatol. Venereol., 2021; 35 (3): 574–588
5. Workowski K.A., Bachmann L.H., Chan P.A. i wsp.: Sexually transmitted infections treatment guidelines, 2021. MMWR Recomm. Rep., 2021; 70 (4): 1–187
6. Wojas-Pelc A., Pastuszczak M., Serwin A.B. i wsp.: Syphilis. Diagnostic and therapeutic recommendations of the Polish Dermatological Society. Part 1: early and late syphilis. Dermatology Review/Przegląd Dermatologiczny, 2018; 105 (5): 563–581
7. Wojas-Pelc A., Pastuszczak M., Serwin A.B. i wsp.: Syphilis. Diagnostic and therapeutic recommendations of the Polish Dermatological Society. Part 2: neurosyphilis, syphilis in pregnancy and congenital syphilis. Dermatology Review/Przegląd Dermatologiczny, 2018; 105 (5): 582–592
8. Wojdała E.: Kiła. Czelej, Lublin, 2018