mp.pl to portal zarówno dla lekarzy, jak i pacjentów — prosimy wybrać:

Wiedza i życie (kliniczne). Notatki na marginesie debaty o polifarmakoterapii

22.08.2014
dr n. med. Rafał Jaeschke, Zakład Zaburzeń Afektywnych Katedry Psychiatrii UJ CM; zastępca redaktora naczelnego „Medycyny Praktycznej – Psychiatrii”

Jak cytować: Jaeschke R.: Wiedza i życie (kliniczne). Med. Prakt. – Psychiatria, 2014; 4: 25–29

Skróty: EBM – praktyka medyczna oparta na wiarygodnych i aktualnych danych naukowych; N-of-1 RCT – badania z randomizacją z udziałem pojedynczych chorych; PBE – dane płynące z praktyki klinicznej; PIO – efekty leczenia ważne z punktu widzenia chorych; QoL – jakość życia; RCT – badanie z randomizacją

Eminence-based medicine: praktyka medyczna oparta na zasługach i własnym doświadczeniu. Im lekarz bardziej zasłużony i wyżej stojący w hierarchii, tym mniejszą wagę przypisuje czemuś tak banalnemu, jak dowody naukowe. Doświadczenie, jak się zdaje, równoważy każdą liczbę wiarygodnych badań. Koledzy ci pokładają wzruszającą wiarę w doświadczenie kliniczne, definiowane jako »powtarzanie tych samych błędów przez wiele lat z coraz większym przekonaniem«.

”David Isaacs i Dominic Fitzgerald,
Seven alternatives to evidence based medicine1

Wprowadzenie albo „powrót do czystego myślenia”

Jakkolwiek autorom badań o polifarmakoterapii trudno byłoby przypisywać ambicje uniwersalistyczne, to w korespondencyjnej debacie między Stephenem Stahlem oraz Markiem Lochmannem van Bennekomem* i wsp. ujawnił się jeden z najważniejszych problemów współczesnej psychiatrii (* oba artykuły – S. Stahla i M. Lochmanna van Bennekoma – znajdują się w bieżącym numerze czasopisma „Medycyna Praktyczna – Psychiatria”). Uwagi sformułowane przez kalifornijskiego eksperta wpisują się bowiem w kontekst centralnego konfliktu nowożytnej nauki, dotyczącego relacji między teorią, przesłankami empirycznymi oraz wiedzą.2

Konferencje MP
  • Ratownictwo 2026
    Kraków, 18–19 września
    • trudne decyzje w pediatrii ratunkowej
    • granice ratowania – aspekty prawne i odpowiedzialność
    • medycyna ratunkowa w położnictwie – wyzwania przedszpitalne
    • działania w sytuacjach dużego zagrożenia
    • hipotermia terapeutyczna noworodków – współczesne standardy postępowania
  • Otyłość 2026
    Kraków, 25–26 września
    • aktualne zalecenia PTLO 2026 w leczeniu otyłości
    • powikłania narządowe i zaburzenia hormonalne w otyłości
    • leczenie otyłości i redukcja farmakoterapii w cukrzycy typu 2
    • ryzyko sercowo-naczyniowe pod kontrolą w leczeniu otyłości
    • nowoczesne metody leczenia otyłości i jej powikłań
  • Medycyna sportowa 2026
    Obejrzyj wykłady
    • fizjologia wysiłku i bioenergetyki mięśni
    • NSLPZ oraz GKS w sporcie wyczynowym i aktywności fizycznej
    • sport osób z niepełnosprawnościami narządu ruchu, wzroku oraz słuchu
    • zawiłości legislacyjne w międzynarodowej oraz krajowej medycynie sportowej
    • ortopedia, traumatologia i rehabilitacja w medycynie sportowej
O tym się mówi
  • Prezes NRL: protest byłby prezentem dla rządu
    Uważam, że protesty są obecnie najgorszym z możliwych rozwiązań – pisze prezes Naczelnej Rady Lekarskiej dr Łukasz Jankowski.
  • Minister zdrowia przerywa milczenie
    Minister zdrowia w sprawie, którą Polska żyje od dwóch tygodni, głos zabrała w środę (wydając oświadczenie) i w czwartek – występując na konferencji prasowej.
  • Skandal na SOR-ze obnażył słabość systemu
    Afera w warszawskim szpitalu jak w soczewce pokazała może nie wszystkie, ale istotne problemy systemu ochrony zdrowia, a przede wszystkim – brak nadzoru, brak wiedzy ze strony tych, którzy taką wiedzę na temat bezpieczeństwa i jakości świadczeń powinni posiadać (i wyciągać z niej wnioski).