Jak postąpić, jeżeli kobieta w ciąży nie chorowała w przeszłości na ospę wietrzną, a jej dwójka dzieci aktualnie choruje na ospę?

Generalnie liczba zachorowań na ospę wietrzną u kobiet w ciąży jest mała, ponieważ większość dorosłych chorobę tę przebyła w dzieciństwie. U kobiet w ciąży ospa wietrzna może mieć poważne następstwa zarówno dla niej samej, jak i dla płodu. Dla matki niebezpieczne może być ospowe, śródmiąższowe zapalenie płuc. Ryzyko wystąpienia wrodzonego zespołu ospy wietrznej w I trymestrze ciąży wynosi 0,7%, a w II około 2%. Nie ma takiego zagrożenia w III trymestrze ciąży. Niebezpieczne dla noworodka jest zachorowanie matki na ospę wietrzną w okresie od 5 dni przed porodem do 2 dni po porodzie. Dochodzi wówczas do zakażenia okołoporodowego. Jeśli wywiad w kierunku zachorowania na ospę wietrzną jest negatywny, kobieta nie była szczepiona przeciwko ospie wietrznej, a kontakt był istotny (przebywanie z osobą chorą w jednym pomieszczeniu przynajmniej przez godzinę, w przypadkach zachorowań osób mieszkających wspólnie kontakt jest długotrwały), należy zalecić oznaczenie przeciwciał przeciwko VZV w surowicy. Wykrycie swoistych przeciwciał w klasie IgG świadczy o wcześniejszym nabyciu odporności. Jeśli wynik badania jest negatywny, należy rozważyć podanie w ciągu 72–96 godzin VZIG. Immunoglobulina nie chroni w 100% przed zachorowaniem, nie zabezpiecza przed zachorowaniem płodu, a jej podanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych. Należy poinformować ciężarne, że w przypadku wystąpienia objawów choroby konieczna jest konsultacja z lekarzem chorób zakaźnych i szybkie rozpoczęcie leczenia acyklowirem. Szczepienie przeciwko ospie wietrznej kobiet w ciąży jest przeciwwskazane. Opisana w pytaniu sytuacja jednoznacznie wskazuje, jak ważne jest uodpornienie kobiet przeciwko ospie wietrznej przed zajściem w ciążę. (wrzesień 2013 nowe)

Piśmiennictwo

1. Arvin M.A.: Varicella Zoster virus. W: Long S., Pickering L., Prober Ch. (red): Principle and practice of pediatric infectious diseases. Elsevier Saunders, 2012; 4: 1035–1044
2. Shrim A., Koren G., Yudin M.H. i wsp.: Management of varicella infection (chickenpox) in pregnancy. Society of Obstetricians and Gynaecologists of Canada Commttee Clinical Practice Guideline. J. Obst. Gyneacol. Cana-da, 2012; 34: 287–292 (p. Med. Prakt. Szczepienia 2/2013, s. 37–44 – przyp. red.)
3. Gardella C., Brown Z.: Managing varicella zoster infection in pregnancy. Clev. Clin. J. Med., 2007; 74: 290–296