Czy wykonywanie posiewu z gardła w warunkach POZ jest uzasadnione? Pacjent nie jest na czczo (jadł np. godzinę przed wizytą), wymaz można pobrać następnego dnia, a wynik będzie dostępny za 2–3 dni. Czy to nie będzie za późno na podanie antybiotyku?

Wynik posiewu możemy wstępnie zinterpretować już po 12–24 h (rzadziej po 48 h). Nie ma potrzeby wykonywania badania lekowrażliwości, gdyż paciorkowce ropne są powszechnie wrażliwe na antybiotyki β-laktamowe (bez inhibitorów β-laktamaz!). Badanie wrażliwości na antybiotyki jest istotne, tylko jeśli chcemy zastosować makrolidy (w przypadku uczulenia na β-laktamy), które charakteryzują się częstą opornością.

Wynik fałszywie ujemny możemy uzyskać w przypadku:

• nieprawidłowego wykonania wymazu (zbyt powierzchowny wymaz lub kontakt próbki ze śliną może wpłynąć na zmniejszenie liczby kolonii paciorkowca w hodowli)

• pobierania materiału na wymaz bezpośrednio po posiłku (zanieczyszczenie próbki florą bakteryjną pochodzącą ze spożytego posiłku)

• pobierania materiału na wymaz po rozpoczęciu antybiotykoterapii (antybiotyk hamuje wzrost potencjalnych bakterii chorobotwórczych)

• nieprawidłowych warunków hodowli i zbyt krótkiego czasu inkubacji.

Wynik fałszywie dodatni możemy uzyskać w przypadku nosicielstwa S. pyogenes, który może kolonizować drogi oddechowe, nie wywołując objawów zakażenia. (kwiecień 2014 nowe)

Piśmiennictwo

1. Hryniewicz W. Ozorowski T., Radzikowski A. i wsp.: Rekomendacje postępowania w pozaszpitalnych zakażeniach układu oddechowego 2010. Narodowy program ochrony antybiotyków. http://www.antybiotyki.edu.pl/pdf/RekomendacjeA42009.pdf
2. Dzierżanowska D., Semczuk K., Pawińska A. i wsp.: Zasady wykonywania wymazu z gardła na posiew oraz bezpośredniego testu na obecność antygenu Streptococcus pyogenes u dzieci z podejrzeniem anginy paciorkowcowej. Med. Prakt. Pediatr., 4/2003: 121–126