Jak odróżnić atopowe zapalenie skóry od łojotokowego zapalenia skóry?

01-01-2014
prof. dr hab. n. med. Iwona Flisiak
Klinika Dermatologii i Wenerologii Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku
dr n. med. Anna Baran
Klinika Dermatologii i Wenerologii Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku

Łojotokowe zapalenie skóry często jest mylone z AZS, zwłaszcza u noworodków i niemowląt. Objawy łojotokowego zapalenia skóry pojawiają się znacznie wcześniej (pierwsze dni lub tygodnie życia) niż objawy AZS. Zmiany skórne w przebiegu łojotokowego zapalenia skóry są zlokalizowane na owłosionej skórze głowy (ciemieniucha), za uszami, na twarzy, szyi, w fałdach skórnych, wokół pępka oraz w okolicy pieluszkowej. Wykwity mają charakter rumieniowo-wysiękowy i złuszczający się, niekiedy z obecnością nawarstwionych strupów łojotokowych. W patogenezie choroby główną rolę odgrywa zwiększone wydzielanie łoju na skutek działania androgenów matki oraz zakażenie drożdżakami. W odróżnieniu od AZS, w przebiegu łojotokowego zapalenia skóry wywiad rodzinny w kierunku chorób atopowych jest ujemny. Ponadto AZS różni się od łojotokowego zapalenia skóry bardziej nasilonym świądem, przewlekłym przebiegiem, wypryskowym charakterem zmian w obrębie charakterystycznych okolic bez cech łojotokowych oraz często zwiększonym stężeniem immunoglobuliny E (IgE) w surowicy. Mimo zasadniczych różnic zdarza się, że łojotokowe zapalenie skóry jest błędnie rozpoznawane jako AZS, zwłaszcza że zapalenie łojotokowe często występuje u niemowląt ze skłonnością do atopii. Wykazano, że u około 50% niemowląt z łojotokowym zapaleniem skóry o nasilonym przebiegu w przyszłości może się rozwinąć AZS. Niektórzy autorzy uważają, że chorób tych nie można odróżnić we wczesnym okresie, dlatego AZS u niemowląt należy rozpoznawać bardzo ostrożnie. Błędnie postawiona diagnoza może towarzyszyć dziecku przez wiele lat. (2013, 2014, 2016)  

Piśmiennictwo

  1. Stańczyk-Przyłuska A.: Czy atopowe zapalenie skóry to zawsze atopowe zapalenie skóry? Przew. Lek., 2011; 1: 158–162
  2. Sadowska-Przytocka A., Jenerowicz D.: Diagnostyka różnicowa atopowego zapalenia skóry. W: Silny W. (red.): Atopowe zapalenie skóry. Poznań, Termedia, 2012: 197–207
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    XXV Krajowa Konferencja Szkoleniowa Kraków, 25–26 września
  • Seksuologia 2026
    Konferencja Naukowo-Szkoleniowa Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego Warszawa, 4–5 grudnia
  • Wiosenne Spotkania Pediatryczne 2026
    Obejrzyj wykłady
    • pediatryczne wyzwania w praktyce
    • algorytmy postępowania
    • zrób to sam – sesja warsztatowa
    • omdlenie – od objawu do rozpoznania
    • ostry dyżur – stany nagłe w pediatrii
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Placówki

Szukasz poradni, oddziału lub SOR w swoim województwie? Chętnie pomożemy. Skorzystaj z naszej wyszukiwarki placówek.

Doradca medyczny

Twój pacjent ma wątpliwości, kiedy powinien zgłosić się do lekarza? Potrzebuje adresu przychodni, szpitala, apteki? Poinformuj go o Doradcy Medycznym Medycyny Praktycznej