Jak długo można stosować preparat GKS? Czy zalecany czas stosowania jest zależny od okolicy ciała i postaci leku?

Ze względu na szybkie i dobre efekty działania mGKS są zbyt często zalecane dzieciom. Skutkiem nieprawidłowego stosowania leków są krótsze remisje oraz liczne działania niepożądane (między innymi nawrót zmian jako efekt z odstawienia, teleangiektazje, zapalenie okołoustne czy trądzik posteroidowy). Biorąc pod uwagę ryzyko działań niepożądanych, mGKS powinny być stosowane możliwie jak najkrócej, jedynie w celu opanowania ostrego stanu zapalnego w przebiegu AZS. U niemowląt czas aplikacji mGKS nie powinien być dłuższy niż 4–5 dni, a średnia miesięczna dawka mGKS nie większa niż 15 g. W pozostałych grupach wiekowych średnia miesięczna dawka wynosi: dla starszych dzieci 30 g, dla młodzieży i dorosłych 60–90 g. Przy wyborze odpowiedniego mGKS należy pamiętać o różnej wchłanialności preparatu w zależności od lokalizacji zmian skórnych (większa wchłanialność preparatu ma miejsce tam, gdzie naskórek jest najcieńszy, czyli na twarzy, szyi, w fałdach skórnych i pachwinach). Penetracja miejscowych glikokortykosteroidów jest największa w obrębie skóry okolicy narządów płciowych (42-krotnie większa w porównaniu ze skórą ramienia) i fałdów skórnych, duża w obrębie skóry powiek i twarzy, a najmniejsza na dłoniach i podeszwach. Uwzględniając to u dzieci, zaleca się preparaty w postaci kremu, emulsji lub roztworu, a u dzieci do 2. roku życia dodatkowo preferuje się podłoża bardziej płynne. Nie wolno zapominać, że miejscowa aplikacja mGKS na duże powierzchnie skóry u dzieci (tj. cały tułów i kończyny), a zwłaszcza u niemowląt, może powodować nawet wystąpienie niepożądanych objawów ogólnych, takich jak zahamowanie wzrostu, osteoporoza czy hamowanie osi podwzgórzowo-przysadkowo-nadnerczowej.

Piśmiennictwo

1. Pastuszka M., Kaszuba A.: Atopowe zapalenie skóry. Etiopatogeneza, objawy kliniczne i zalecane schematy postępowania. Lekarz Rodzinny, 2012; 6: 586–595
2. Ring J., Alomar A., Bieber T. i wsp.: Wytyczne leczenia atopowego zapalenia skóry – część I. Med. Prakt. WS: Atopowe zapalenie skóry, 2012: 2–21