Czy prebiotyki lub probiotyki są skuteczne w profilaktyce lub leczeniu atopowego zapalenia skóry? Jeśli tak, to które szczepy?

1) Profilaktyka AZS za pomocą prebiotyków
Zgodnie z zaleceniami World Allergy Organization (WAO) i McMaster University (Guidelines on Allergic Disease Prevention – GLAD-P) dotyczącymi stosowania prebiotyków w profilaktyce alergii u dzieci, sugeruje się:

• stosowanie prebiotyków u niemowląt, które nie są karmione wyłącznie piersią, niezależnie od czynników ryzyka wystąpienia alergii (zalecenie warunkowe, bardzo niska jakość danych)

• nie stosować prebiotyków u niemowląt karmionych wyłącznie piersią (zalecenie warunkowe, bardzo niska jakość danych).

Ze względu na brak danych z badań eksperymentalnych lub obserwacyjnych nie sformułowano zaleceń dotyczących suplementacji prebiotyków w czasie ciąży i u kobiet karmiących piersią. Niestety nadal nie wiadomo, które prebiotyki należy stosować.

2) Profilaktyka AZS za pomocą probiotyków
Eksperci WAO sugerują stosowanie probiotyków u:

• kobiet w ciąży i karmiących piersią, jeżeli u ich dzieci istnieje duże ryzyko rozwoju alergii

• niemowląt obarczonych dużym ryzykiem rozwoju alergii, ponieważ bilans ryzyka i korzyści wskazuje na korzystne efekty, które polegają przede wszystkim na zapobieganiu wystąpieniu wyprysku (zalecenie warunkowe, bardzo niska jakość danych).

Istotnym ograniczeniem wytycznych GLAD-P jest zbiorcze potraktowanie probiotyków, których właściwości są szczepozależne. Mówienie o efekcie grupowym probiotyków jest mylące, zwłaszcza że na rynku dostępnych jest bardzo dużo różnych produktów.

3) Leczenie AZS
Wprawdzie wyniki badań sugerują, że niektóre szczepy probiotyczne mogą być pomocne w leczeniu AZS, jednak aktualnie brakuje danych, które szczepy można/należy stosować.

Piśmiennictwo

1. Cuello-Garcia C.A., Fiocchi A., Pawankar R. i wsp.: World Allergy Organization-McMaster University Guidelines for Allergic Disease Prevention (GLAD-P): Prebiotics. World Allergy Organ. J., 2016; 9: 10
2. Cuello-Garcia C., Fiocchi A., Pawankar R. i wsp.: Prebiotics for the prevention of allergies: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Clin. Exp. Allergy, 2017; 47 (11): 1468–1477
3. Cuello-Garcia C.A., Brożek J.L., Fiocchi A. i wsp.: Probiotics for the prevention of allergy: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. J. Allergy Clin. Immunol., 2015; 136 (4): 952–961
4. Fiocchi A., Pawankar R., Cuello-Garcia C. i wsp.: World Allergy Organization-McMaster University Guidelines for Allergic Disease Prevention (GLAD-P): Probiotics. World Allergy Organ. J., 2015; 8 (1): 4