Jakie są aktualne zalecenia dotyczące leczenia zakażenia dolnych dróg moczowych u dzieci w zależności od wieku?

14-11-2022
prof. dr hab. n. med. Anna Wasilewska
Klinika Pediatrii i Nefrologii Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku

W empirycznym leczeniu zakażeń dolnych dróg moczowych (DDM) lekami pierwszego wyboru są:

  • pochodne nitrofuranu (furazydyna, nitrofurantoina [niedostępna w Polsce])

  • trimetoprim

  • kotrimoksazol (trimetoprim z sulfametoksazolem).

Pochodne nitrofuranu można stosować u dzieci >3. miesiąca życia, natomiast trimetoprim lub kotrimoksazol już >6. tygodnia życia. U dziewcząt w wieku >12 lat można również zastosować fosfomycynę.

Lekami drugiego wyboru stosowanymi w leczeniu zakażeń DDM są również antybiotyki, takie jak: cefaklor, aksetyl cefuroksymu, cefiksym, cefibuten, amoksycylina, amoksycylina z klawulanianem lub cyprofloksacyna (zgodnie z ograniczeniami w Charakterystyce Produktu Leczniczego [ChPL]).

Także w przypadku zakażeń DDM u dzieci dawkowanie poszczególnych antybiotyków jest uzależnione od: masy ciała dziecka (z uwzględnieniem maksymalnej dawki dobowej), nasilenia zakażenia i parametrów wydolności nerek (szacunkowe przesączanie kłębuszkowe [eGFR]). W doborze dawki poszczególnych preparatów należy się kierować informacjami zamieszczonymi w ChPL (standardowe zalecane dawki [p. także Indeks Leków Medycyny Praktycznej: https://indeks.mp.pl/ – przyp. red.]).

Leczenie przeciwbakteryjne zakażeń DDM powinno trwać 3–5 dni. W razie braku efektu terapeutycznego należy zmienić lek na preparat zgodny z oceną lekowrażliwości wyizolowanego z moczu patogenu. Brak poprawy klinicznej i laboratoryjnej po 1–2 dobach leczenia wymaga ponownej oceny (w tym wykonania posiewu moczu, o ile nie zrobiono tego wcześniej).

Piśmiennictwo

  1. Wasilewska A., Żurowska A., Jung A. i wsp.: Zalecenia Polskiego Towarzystwa Nefrologii Dziecięcej (PTNFD) dotyczące postępowania z dzieckiem z zakażeniem układu moczowego. PTNFD 2021. http://ptnfd.org/zalecenia/ (dostęp: 08.04.2022)
  2. Shaikh N., Hoberman A.: Urinary tract infections in infants and children older than 1 month. UpToDate: 2022. www.uptodate.com/contents/urinary-tract-infections-in-children (dostęp: 08.04.2022)
  3. Mattoo T.K., Shaikh N., Nelson C.P.: Contemporary management of urinary tract infection in children. Pediatrics, 2021; 147 (2): e2020012138
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Seksuologia 2026
    Konferencja Naukowo-Szkoleniowa Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego Warszawa, 4–5 grudnia
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Placówki

Szukasz poradni, oddziału lub SOR w swoim województwie? Chętnie pomożemy. Skorzystaj z naszej wyszukiwarki placówek.

Doradca medyczny

Twój pacjent ma wątpliwości, kiedy powinien zgłosić się do lekarza? Potrzebuje adresu przychodni, szpitala, apteki? Poinformuj go o Doradcy Medycznym Medycyny Praktycznej