Fotoprotekcja w pytaniach i odpowiedziach – cz. 2

19.07.2021
Omówienie artykułu: Photoprotection. Recommendations of the Polish Dermatological Society. Part 2: Sunscreen use.
Narbutt J., Wolska H., Kaszuba A. i wsp.
Dermatology Review/Przegląd Dermatologiczny. 2018;105(1):30–40.

Opracowała: lek. Karina Polak

Skróty: UV – promieniowanie ultrafioletowe, AAP – Amerykańska Akademia Pediatrów, SPF – wskaźnik ochrony przeciwsłonecznej

Jak często należy nakładać krem z filtrem chroniącym przed promieniowaniem ultrafioletowym (UV)?

Kremy zawierające filtry chroniące przed promieniowaniem UV należy nakładać codziennie, przynajmniej 20 minut przed wyjściem z domu. Kolejne aplikacje w ciągu dnia należy powtarzać w okresach maksymalnie dwugodzinnych. Każdorazowo aplikację należy także powtórzyć po kąpieli w wodzie lub po spoceniu się.

Jakie filtry rekomenduje się pacjentom do codziennego stosowania?

Do codziennego stosowania rekomenduje się kremy zawierające filtry chroniące przed promieniowaniem UVA oraz UVB o wskaźniku ochrony przeciwsłonecznej SPF minimum 15. Dodatkowo zaleca się unikanie przebywania na słońcu w godzinach pomiędzy dziesiątą, a czternastą, a także stosowanie odzieży oraz okularów przeciwsłonecznych.

Ile kremu należy nałożyć na skórę?

Zakłada się, że celem uzyskania skutecznej ochrony należy nałożyć krem w ilości ok. 2 mg/cm2 skóry. Według zaleceń Amerykańskiej Akademii Pediatrów (AAP), zazwyczaj należy nałożyć ok. 30 ml, aby pokryć całe ciało (lub szacunkowo stanowi objętość, która może zmieścić się w ręku).

Czym jest tzw. zasada łyżeczki do herbaty?

Zasada łyżeczki do herbaty pozwala w uproszczeniu oszacować, jaką ilość kremu należy nałożyć na daną okolicę ciała. Standardowa pojemność łyżeczki wynosi 5 ml. Według proponowanej zasady, objętość kremu odpowiadająca 1 łyżeczce do herbaty powinna wystarczyć na posmarowanie rejonów twarzy, głowy oraz szyi (łącznie) lub ramienia i przedramienia jednej kończyny górnej. Objętość kremu odpowiadającą dwóm łyżeczkom należy nanosić na tułów (przód oraz tył), a także na każdą kończynę dolną.

Czy ochrona przeciwsłoneczna zależy od grubości warstwy naniesionego kremu?

Standardowo wskaźniki ochrony przed promieniowaniem wylicza się dla warstwy kremu z filtrem UV naniesionego na skórę w ilości 2 mg/cm2 skóry. Jeśli preparat zostanie naniesiony w mniejszej ilości, wskaźnik ochrony przeciwsłonecznej również będzie odpowiednio mniejszy.

Czy substancje stosowane jako filtry mogą wykazywać działanie estrogenowe?

Wśród substancji dostępnych jako filtry chroniące przed promieniowaniem ultrafioletowym najsilniejsze działanie estrogenowe wykazano dla 4-metylobenzylidenokamfory; efekt estrogenowy wykazano także na modelu zwierzęcym w przypadku oksybenzonu. Przeprowadzone badania udowodniły jednak, że dopiero codziennie, wieloletnie stosowanie oksybenzonu mogłoby wywołać podobny efekt u ludzi.

Jakie filtry wykazują największy potencjał alergizujący?

Największy potencjał alergizujący wykazują substancje należących do grupy filtrów chemicznych: oktokrylen, benzofenon 3, awobenzon, 4-metoksycynamonian 2-etyloheksylu.

Czy zaprzestać stosowania preparatów z filtrami UV w przypadku wystąpienia reakcji alergicznej?

Nie należy rezygnować z fotoprotekcji u pacjenta, u którego wystąpiła reakcja alergiczna na dany filtr UV. W takim przypadku należy zmienić stosowany preparat (filtry fizyczne wykazują mniejszy potencjał alergizujący od chemicznych i są zalecane u osób z wrażliwą skórą), a w okresie jesienno-zimowym wykonać fototesty płatkowe.

strona 1 z 2

Gdzie kierować

Przedstawiamy aktualny wykaz dermatologicznych oddziałów klinicznych posiadających umowę z NFZ oraz dane kontaktowe konsultantów (stan na 01.05.2021 r.).

Konferencje i szkolenia dermatologiczne

American Academy of Dermatology Summer Meeting 05-08.08.2021r.

III Bieszczadzkie Spotkania z Dermatologią 1-3.09.2021r.

EADV’s 30th Anniversary Congress 29.09-02.10.2021r.

WAWDERM 2021 Warszawskie Dni Dermatologiczne 14-16.10.2021r.

11th World Congress on Itch (WCI) 22-23.10.2021r.

11. Konferencja CURRENT & FUTURE PERSPECTIVES OF MM & other hematological malignancies treatment 19-20.11.2021r.

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.