Obecnie mówi się o wielu nowych opcjach terapeutycznych osteoporozy, m.in. o terapii skojarzonej. Na horyzoncie pojawiają się nowe leki, wśród nich inhibitory katepsyny K, przeciwciała przeciwko sklerostynie, czy analog PTHRP.
Czy najnowsze doniesienia znajdą zastosowanie w praktyce klinicznej?
Na pytanie odpowiada prof. dr hab. n. med. Aldona Siwińska z Kliniki Kardiologii i Nefrologii Dziecięcej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.
W leczeniu osteoporozy powinniśmy rozważyć różne leki w zależności od płci, wieku, występowania objawów wypadowych w okresie okołomenopauzalnym, ryzyka raka piersi, przebytych złamań i gęstości kości w densytometrii. Dostosowujemy też leczenie do potrzeb i preferencji pacjenta.
Najważniejsza jest identyfikacja osób z grupy największego ryzyka złamań osteoporotycznych. Wszyscy, którzy doznali złamania kręgów lub kości biodrowej, znajdują się w grupie dużego ryzyka kolejnych złamań. Natomiast dzięki algorytmowi FRAX możemy wyłonić osoby, które mogłyby odnieść korzyści z interwencji terapeutycznej zanim dojdzie u nich do złamania.
Na pytanie do eksperta odpowiedział dr hab. n. med. Mariusz Korkosz.
Jakie należy wykonać niezbędne badania diagnostyczne i jak poszerzać diagnostykę w zależności od wyników badań?
Jak odróżnić zaostrzenie TRU od trwałych uszkodzeń narządowych? Jakie skale aktywności choroby są przydatne w praktyce klinicznej? Wysłuchaj wykładu dr n. med. Katarzyny Pawlak-Buś.
Stosowanie NSLPZ wiąże się ze zwiększonym ryzykiem działań niepożądanych w całym przewodzie pokarmowym.
W przypadku nieskuteczności wtórnej leczenia, czyli w sytuacji gdy po okresie poprawy pojawia się ponownie nasilenie objawów choroby, powinniśmy zmienić lek na inny - z tej samej lub innej grupy. Decyzja, który konkretnie lek zastosować jest ściśle uzależniona od zapisów programów lekowych i płatnika, nie do końca możemy się tu kierować tylko naszym przekonaniem lekarskim.
Pacjentów z osteoporozą powinniśmy leczyć, ponieważ złamania osteoporotyczne kości prowadzą do utraty sprawności i zwiększonej śmiertelności.
U chorych przyjmujących ASA w małej dawce równoczesne stosowanie nieselektywnych NSLPZ pogarsza rokowanie sercowo-naczyniowe, m.in. zwiększa ryzyko zawału serca.
Jakie jest właściwe postępowanie biorąc pod uwagę perspektywę długotrwałego leczenia immunosupresyjnego?
Jakim schorzeniom stawów najczęściej towarzyszą objawy w obrębie tkanek miękkich?
W Polsce wciąż nie funkcjonuje szybka ścieżka diagnostyczna wczesnego zapalenia stawów, pomimo opracowanego projektu odpowiednich procedur i standardów - nie został on dotąd zatwierdzony przez NFZ. Problemem jest też mała dostępność do leczenia biologicznego, w tym niedostateczne finansowanie procedur związanych z prowadzeniem tych chorych.
Infekcje są częstym powikłaniem układowych chorób tkanki łącznej, co wynika zarówno z zaburzeń układu immunologicznego i w przebiegu samej choroby, jak i zastosowanego leczenia immunosupresyjnego. Decyzja co do kontynuowania leczenia immunosupresyjnego zależy od rodzaju zakażenia.
Prof. dr hab. n. med. Andrzej Szczudlik omawia przyczyny, epidemiologię, rozpoznanie oraz leczenie fibromialgii.
W tej chorobie długo jeszcze nie będzie prostych standardów i rozwiązań. Zasadą jest bardzo intensywne leczenie indukcyjne na początku choroby, kiedy ma ona wysoką aktywność – głównym narzędziem są tu glikokortykosteroidy i leki immunosupresyjne, jak cyklofosfamid czy mykofenolan mofetylu.
Fibromialgia jest niezapalną chorobą reumatologiczną charakteryzującą się przewlekłym bólem narządu ruchu. Oprócz bólu występuje szereg innych objawów: zaburzenia snu, zmęczenie, brak regeneracji, spadek napędu w ciągu dnia, zespół jelita drażliwego. Choroba ta jest trudna do zdiagnozowania ze względu na brak jednoznacznych kryteriów klinicznych, markerów laboratoryjnych czy zmian w badaniach obrazowych.
Przeciwciała przeciwlekowe powinny być oznaczone w momencie pojawienia się nieskuteczności leczenia albo gdy chory wymaga zwiększenia dawki lub częstszego podawania leku. W naszej codziennej praktyce oznaczanie stężenia przeciwciał przeciwlekowych nie jest metodą dostępną – jest bardzo kosztowne. Możemy je wykonać na specjalne zamówienie, ale w praktyce kierujemy się obserwacją kliniczną.