Pytanie nadesłane do Redakcji
Czy rumień zakaźny może wystąpić u dziecka dwukrotnie w ciągu miesiąca? Pierwszy epizod charakterystycznej osutki (rumień na policzkach, girlandowata osutka na kończynach i tułowiu) oraz niewielki katar trwał około tygodnia, kolejny epizod identycznych wykwitów skórnych wystąpił po 2 tygodniach.
Odpowiedź
dr n. med. Ewa Talarek
Klinika Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego
Oddział Pediatryczny Wojewódzkiego Szpitala Zakaźnego w Warszawie
Rumień zakaźny, jedna z klinicznych postaci zakażenia parwowirusem B19, objawia się charakterystyczną wysypką. Na policzkach występuje rumień o wyraźnych granicach, czasem nieco wystający ponad poziom skóry. Po 1–4 dniach pojawiają się zmiany skórne na tułowiu, kończynach górnych i dolnych (plamiste wykwity z przejaśnieniem w środku, tworzące obraz siateczki lub girland). Nie zajmują skóry dłoni i podeszew. Osutkę może poprzedzać gorączka i łagodne objawy infekcji górnych dróg oddechowych. Zmiany mogą się utrzymywać lub nawracać przez kilka, rzadziej kilkanaście tygodni. Nawroty są związane zwykle z ekspozycją na ciepło, światło słoneczne, wysiłek lub stres. Zjawisko to nie oznacza zaostrzenia choroby. Nie ma swoistego (przeciwwirusowego) leczenia rumienia zakaźnego. W razie świądu, obecnego nawet u połowy pacjentów, można zastosować leki przeciwhistaminowe. Warto wiedzieć, że wiremia ustępuje wraz z wystąpieniem osutki (chory przestaje zakażać), a więc nie wymaga już wykluczenia z opieki przedszkolnej lub zajęć szkolnych (większość pacjentów z rumieniem zakaźnym to dzieci w wieku szkolnym).
U osób immunokompetentnych zakażenie parwowirusem B19 prowadzi do wytworzenia swoistych przeciwciał klasy IgG, które zapewniają ochronę przed powtórnym zachorowaniem.
Podsumowując, przedstawiony w pytaniu opis przypadku odpowiada przebiegowi rumienia zakaźnego. Ponowne pojawienie się osutki jest typowe i nie świadczy o reinfekcji.
Piśmiennictwo:
1. American Academy of Pediatrics, Committee on Infectious Diseases: Parvovirus B19 (Erythema Infectiosum, Fifth Disease). (W:) Kimberlin D. W. Brady M.T., Jackson M.A. (red.): The Red Book 2021. Report of the Committee on Infectious Diseases. American Academy of Pediatrics. Wyd. 32. Itasca, USA, 2021: 563–5662. Brown K.E.: Human parvoviruses (Parvovirus B19 and Bocavirus). (W:) Long S.S., Prober C.G., Fischer M., Kimberlin D.W. (red.): Principles and practices of pediatric infectious diseases. Philadelphia, Elsevier, USA, 2022: 1133–1138
3. Jordan J.A.: Clinical manifestations and diagnosis of parvovirus B19 infection. UptoDate, 2023. www.uptodate.com/contents/clinical-manifestations-and-diagnosis-of-parvovirus-b19-infection (dostęp: 08.05.2024)
