Pytania do ekspertów. Nadciśnienie tętnicze u dzieci

Skróty: ACEI – inhibitory konwertazy angiotensyny, ARB – blokery receptora angiotensynowego, PChN – przewlekła choroba nerek, RAA – układ renina-angiotensyna-aldosteron

Pytanie 1. Czy u dzieci rozpoznaje się nadciśnienie graniczne? Jak postępować z takim dzieckiem?
W aktualnych klasyfikacjach nie uwzględniono kategorii nadciśnienia granicznego. W Stanach Zjednoczonych i Kanadzie ciśnienie o wartościach mieszczących się w przedziale 90.–95. centyla określa się pojęciem "stan przednadciśnieniowy", natomiast w Europie używa się określenia "ciśnienie wysokie prawidłowe". Postępowanie z dzieckiem z ciśnieniem wysokim prawidłowym/ stanem przednadciśnieniowym zależy od występowania dodatkowych czynników ryzyka. U dzieci chorych na cukrzycę lub z przewlekłą chorobą nerek (PChN) należy dążyć do obniżenia ciśnienia tętniczego do wartości <130/85 mm Hg i <75. centyla. Natomiast u dzieci z PChN i białkomoczem >0,5 g/24 h ciśnienie tętnicze powinno mieć wartość <50. centyla. Pacjentów z wymienionych grup należy objąć specjalistyczną opieką. Dla pediatry najważniejsze są zagadnienia dotyczące postępowania z dziećmi, u których stwierdza się ciśnienie wysokie prawidłowe bez towarzyszących chorób przewlekłych. Wykazano, że w celu zapobiegania rozwojowi nadciśnienia tętniczego pierwotnego osobom z ciśnieniem wysokim prawidłowym należy zalecać regularny wysiłek fizyczny pozwalający na osiągnięcie odpowiedniej wydolności fizycznej (nie mylić z aktywnością fizyczną) oraz utrzymanie prawidłowej masy ciała i obwodu talii. Takie postępowanie nie tylko zapewnia obniżenie wartości ciśnienia, ale również normalizuje towarzyszące zaburzenia metaboliczne (dyslipidemia, insulinooporność). U niektórych dorosłych w takich przypadkach stosuje się leki blokujące układ renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), aby zapobiec w ten sposób wytworzeniu się utrwalonego nadciśnienia pierwotnego. Ten kontrowersyjny sposób prewencji farmakologicznej jest jednak wyrazem braku wiary w skuteczność postępowania polegającego na zmianie stylu życia, a raczej niewiary w możliwość zmiany stylu życia.