Od Redakcji: W cyklu tym zamieszczamy praktyczne odpowiedzi ekspertów na pytania nadesłane do Redakcji przez Czytelników lub zadane podczas konferencji szkoleniowych "Postępy w pediatrii" organizowanych przez Dział Szkoleń Medycyny Praktycznej. Pytania oraz propozycje tematów, które chcielibyście Państwo poruszyć, można również przesyłać na adres e-mail: listy@mp.pl.
1. Jak postępować w przypadku bardzo dużego miana ASO (2000 j.), gdy stan dziecka jest dobry lub zgłasza ono tylko "pobolewanie
kości" lub ból głowy?
Zwiększone miano ASO (swoiste przeciwciała przeciwko streptolizynie O paciorkowca grupy A – przyp. red.) jest jedynie dowodem na immunologiczną odpowiedź organizmu na przebyte przed kilku tygodniami zakażenie paciorkowcem beta-hemolizującym grupy A. Wynik taki nie wymaga dalszego postępowania. Ból głowy i "pobolewanie kości" najprawdopodobniej nie mają z tym żadnego związku. W przypadku znacznego zwiększenia miana ASO należy wykluczyć wpływ nieswoistych inhibitorów streptolizyny na wynik odczynu. W tym celu należy powtórzyć badanie, rozcieńczając badaną surowicę w jednym szeregu fizjologicznym roztworem soli, a w drugim 0,3% roztworem albuminy ludzkiej w fizjologicznym roztworze soli. W obecności albuminy nieswoiste inhibitory nie wiążą streptolizyny, dlatego zahamowanie hemolizy występuje w mniejszej liczbie probówek niż w szeregu bez albuminy. Jeżeli w obydwu szeregach probówek zahamowanie hemolizy jest jednakowe, wynik badania świadczy, że zwiększone miano ASO ma charakter swoisty. Należy jednak ocenić, czy pacjent nie spełnia kryteriów Jones'a, które sugerują rozpoznanie gorączki reumatycznej (wywiad, dokładne badanie przedmiotowe, a w razie wątpliwości badania laboratoryjne: OB i morfologia krwi obwodowej, oraz EKG przy podejrzeniu gorączki reumatycznej). W przypadku uzasadnionego podejrzenia gorączki reumatycznej dziecko należy skierować na oddział reumatologii
dziecięcej.
1. Elia M., Alsaeid K.: Acute rheumatic fever and post-streptococcal reactive arthritis. W: Cassidy J.T., Petty R.E.: Textbook of pediatric rheumatology. 5th ed., Elsevier, 2005: 614–618 2. Luft S.: Metody diagnostyki serologicznej w reumatologii. Warszawa, PWN, 1996: 156–160
