Mp.pl
Artykuły
Artykuły przeglądowe
DE-PLAN - europejski program zapobiegania cukrzycy

DE-PLAN - europejski program zapobiegania cukrzycy

12.06.2006

prof. dr hab. med. Zbigniew Szybiński
dr med. Magdalena Szurkowska
dr med. Aleksandra Gilis-Januszewska
Katedra i Klinika Endokrynologii CM UJ w Krakowie
dr Katarzyna Kissimova-Skarbek
Instytut Zdrowia Publicznego Collegium Medicum UJ w Krakowie

Wybrane treści dla pacjenta

Zespół hiperglikemiczno-hiperosmolalny Zespół hiperglikemiczno-hiperosmolalny to zaburzenie metaboliczne przebiegające ze znacznym odwodnieniem organizmu, powstające zwykle u starszych chorych na cukrzycę typu 2 w wyniku dużych glikemii, zwykle >600 mg/dl (33,3 mmol/l).
Cukrzyca u kobiet w ciąży Ciąża u kobiety chorującej na cukrzycę wymaga specjalnego podejścia zarówno ze strony personelu medycznego, jak i samej pacjentki. Nieprawidłowo leczona cukrzyca jest przyczyną różnorodnych powikłań ciążowych i okołoporodowych – zarówno u ciężarnych, jak i noworodków.
Cukrzyca typu 1 – LADA Skrót LADA, od pełnej nazwy angielskiej latent autoimmune diabetes in adults, oznacza późno ujawniającą się cukrzycę typu 1 u dorosłych.
Cukrzycowa choroba nerek (CChN; dawniej nefropatia cukrzycowa) Cukrzycowa choroba nerek (dawniej nefropatia cukrzycowa) to uszkodzenie nerek, dotyczące zarówno ich struktury, jak i funkcjonowania, które rozwija się w wyniku przewlekłej hiperglikemii, czyli zwiększonego stężenia glukozy we krwi. Cukrzycowa choroba nerek jest powikłaniem cukrzycy typu 1 i 2. W cukrzycowej chorobie nerek w moczu znajduje się nadmierna ilość białka – albuminy. Leczenie polega przede wszystkim na odpowiednim leczeniu cukrzycy, nadciśnienia tętniczego, dyslipidemii i otyłości, a także stosowaniu leków chroniących nerki, ograniczaniu w diecie białka i sodu.
Zaćma i jaskra - powikłania cukrzycy Zaćma i jaskra u chorych na cukrzycę.
Szczegółowe zalecenia dietetyczne w stanie przedcukrzycowym Stan przedcukrzycowy ma często charakter odwracalny, w przeciwieństwie do cukrzycy. Dlatego też Polskie Towarzystwo Diabetologiczne (PTD) u osób ze stanem przedcukrzycowym zaleca redukcję masy ciała poprzez modyfikację stylu życia, obejmującą aktywność fizyczną i zmniejszenie kaloryczności diety.
Neuropatia cukrzycowa Przyczyną neuropatii cukrzycowej jest duże stężenie glukozy we krwi, w wyniku którego tworzą się tzw. końcowe produkty glikacji wywołujące zmiany w nerwach, takie jak zanik osłonek nerwów (demielinizacja) czy zmiany w samych włóknach nerwowych.
Miażdżyca: objawy, przyczyny i leczenie Miażdżyca to przewlekła choroba zapalna tętnic, cechująca się tworzeniem charakterystycznych zmian w ich ścianie – blaszek miażdżycowych. Miażdżyca może być bezobjawowa lub powodować m.in. bóle wieńcowe (a także zawał serca), chromanie przestankowe oraz objawy neurologiczne. Miażdżyca, rozwijająca się podstępnie przez wiele lat stanowi przyczynę chorób sercowo-naczyniowych (np. zawału serca). W profilaktyce miażdżycy najważniejszy jest odpowiedni tryb życia – utrzymywanie odpowiedniej diety, prawidłowej masy ciała, aktywność fizyczna, niepalenie papierosów.
Hiperglikemia poranna Hiperglikemia poranna to wzrost stężenia glukozy we krwi rano (po obudzeniu) do wartości przekraczającej górną granicę zalecanego zakresu, który wynosi 70-110 mg/dl (3,9-6,1 mmol/l). Gdy stężenie glukozy wyniesie 250 mg/dl (13,9 mmol/l), mogą wystąpić objawy, takie jak bóle głowy, nudności i wymioty.
Niedocukrzenie (hipoglikemia) Hipoglikemia (inaczej niedocukrzenie lub potocznie „spadek cukru”) to zmniejszone stężenie glukozy we krwi. Jak rozpoznać objawy hipoglikemii? Co robić, kiedy wystąpi hipoglikemia?

Konferencje MP

Medycyna sportowa 2026
Kraków, 12–13 czerwca
- fizjologia wysiłku i bioenergetyki mięśni
- NSLPZ oraz GKS w sporcie wyczynowym i aktywności fizycznej
- sport osób z niepełnosprawnościami narządu ruchu, wzroku oraz słuchu
- zawiłości legislacyjne w międzynarodowej oraz krajowej medycynie sportowej
- ortopedia, traumatologia i rehabilitacja w medycynie sportowej
Ratownictwo 2026
VI Konferencja Ratownictwa Medycznego Kraków, 18–19 września
Otyłość 2026
III Krajowa Konferencja Szkoleniowa Kraków, 25–26 września

O tym się mówi

Wydanie zwolnienia elementem świadczenia
Decyzja wydana przez Rzecznika Praw Pacjenta potwierdza, że wydanie zwolnienia lekarskiego należy traktować jako istotny element realizacji zaleceń lekarskich.
Konieczny powrót do solidaryzmu
Solidarność się opłaca – przekonują autorzy raportu z propozycjami zmian systemowych w ochronie zdrowia. Punktem wyjścia do reform ma być „stanięcie w prawdzie” i przyznanie, że obecny system nie jest składkowy, a jego przychody są niewystarczające.
Będą zmiany w kształceniu?
Projekt nowelizacji ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty może trafić do konsultacji publicznych jeszcze w maju. Chodzi m.in. o propozycję skrócenia stażu podyplomowego oraz likwidację bazy pytań do LEK i LDEK. Samorząd lekarski proponuje, by podzielić zmiany na kilka ustaw, co ma zwiększyć szanse na wprowadzenie tych, które nie budzą kontrowersji.

Podcasty