WCZESNE ŻYWIENIE DOUSTNE
Korzyści:
- zmniejszenie ryzyka rozwoju powikłań
- zmniejszenie śmiertelności
- skrócenie czasu trwania hospitalizacji.
Wczesne włączenie doustnego żywienia po zabiegu jest jednym z kluczowych elementów współczesnej opieki okołooperacyjnej, zwłaszcza w grupie chorych na nowotwór. Zaleca się jak najwcześniejsze przywrócenie diety doustnej, najlepiej jeszcze w dobie zabiegu. Już kilka godzin po operacji pacjent może przyjmować doustnie płyny. Jeżeli nie występują nudności czy wymioty i chory toleruje doustną podaż płynów, wieczorem może zjeść lekki posiłek. W niektórych ośrodkach jako pierwsze podaje się napoje bogatobiałkowe. Trzeba jednak pamiętać, że wczesne włączenie żywienia bez odpowiedniej profilaktyki może nasilić występujące u niektórych pacjentów pooperacyjne nudności i wymioty i w rzeczywistości opóźnić moment przywrócenia żywienia. W kolejnych dobach pacjent otrzymuje pełną dietę lekkostrawną, która jest następnie stopniowo rozszerzana. Należy mieć na względzie, że tolerancja doustnej diety zależy od stopnia realizacji protokołu ERAS.
Wczesne włączenie diety doustnej jest bezpieczne.
W wielu badaniach wykazano, że jej stosowanie:
- nie zwiększa ryzyka wystąpienia nieszczelności zespolenia
- zmniejsza ryzyko powstania ropni wewnątrzbrzusznych
a dodatkowo przynosi korzyści takie jak:
- zmniejszenie liczby powikłań infekcyjnych (chirurgicznych, zapalenia płuc)
- przyspieszenie powrotu perystaltyki
- skrócenie czasu trwania hospitalizacji
- zmniejszenie śmiertelności w ciągu 30 dni od zabiegu.
Pozwala przekierować ustrój z fazy katabolicznej, w której znajduje się po zabiegu, w fazę anaboliczną.
U pacjentów nietolerujących diety doustnej wdraża się żywienie dojelitowe przez zgłębnik nosowo-żołądkowy. Tylko w razie braku możliwości pokrycia zapotrzebowania energetycznego drogą przewodu pokarmowego włącza się żywienie pozajelitowe. W okresie pooperacyjnym pacjentom zaleca się również stosowanie bezcukrowych gum do żucia ≥3 razy dziennie.
Takie postępowanie prowadzi do stymulacji perystaltyki jelit, a więc skraca czas trwania pooperacyjnej niedrożności przewodu pokarmowego. Nie istnieje jeden mechanizm odpowiedzialny za efekt ich działania, choć wiadomo, że odpowiadają za nie zawarte w nich alkohole heksahydroksylowe (tj. mannitol, sorbitol, maltitol czy ksylitol). Żucie prowadzi do zwiększenia stężenia różnych hormonów (m.in. gastryny, neurotensyny czy polipeptydu trzustkowego), stymuluje perystaltykę żołądka, dwunastnicy i okrężnicy. Ponadto dzięki impulsacji pochodzącej od nerwów błędnych pobudzana jest faza głowowa trawienia. Jest to interwencja tania, skuteczna i bezpieczna.
Czytaj dalej: Ocena realizacji programu
