Czy leczenie zaparcia u dzieci z zaburzeniami behawioralnymi lub psychicznymi różni się od postępowania z pacjentami bez tych czynników ryzyka?

19.11.2024

Odpowiedź

dr hab. n. med. Andrea Horvath
Klinika Pediatrii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

U dzieci z zaburzeniami behawioralnymi, szczególnie ze spektrum autyzmu (ASD), zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego tworzą całokształt zaburzeń rozwoju i dotyczą 9–90% z nich. Badania obserwacyjne i epidemiologiczne wskazują, że zaparcie czynnościowe rozpoznaje się u 4,3–45,5% dzieci z zaburzeniami behawioralnymi. ASD, któremu towarzyszy:

  • wybiórczość jedzenia
  • skłonność do stereotypii
  • lęki i wycofanie społeczne
  • stosowanie skrajnie wybiórczych (niesprawdzonych medycznie) diet eliminacyjnych, może nasilać zaburzenia rytmu wypróżnień.

Leczenie zaparcia czynnościowego u dziecka z ASD jest takie samo jak w ogólnej populacji. Podstawą postępowania są makrogole stosowane początkowo w dawce odbarczającej jelito, a następnie w dawce podtrzymującej. Modyfikacja diety ma korzystny wpływ na funkcjonowanie jelit i mikrobiotę, może zmniejszyć nasilenie niektórych objawów ze strony przewodu pokarmowego u dzieci z ASD, ale tylko w połączeniu z terapią przeciwzaparciową. U dzieci z zaburzeniami behawioralnymi należy szczególnie dbać o regularny rytm wypróżnień, bowiem wszystkie dolegliwości gastryczne mogą się przekładać bezpośrednio na funkcjonowanie dziecka.

Piśmiennictwo:

1. Mulay K.V., Karthik S.V.: Managing constipation in children with ASD – a challenge worth tackling. Pediatr. Neonatol., 2022; 63 (3): 211–219
2. Wegh C.A.M., Baaleman D.F., Tabbers M.M. i wsp.: Nonpharmacologic treatment for children with functional constipation: a systematic review and meta-analysis. J. Pediatr., 2022; 240: 136–149.e5
3. Madra M., Ringel R., Margolis K.G.: Gastrointestinal issues and autism spectrum disorder. Child Adolesc. Psychiatr. Clin. N. Am., 2020; 29 (3): 501–513
Zobacz także
Wybrane treści dla pacjenta
Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Seksuologia 2026
    Konferencja Naukowo-Szkoleniowa Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego Warszawa, 4–5 grudnia
  • Neonatologia 2026
    Obejrzyj wykłady
    • antybiotykoterapia w neonatologii
    • toksykologia prenatalna – implikacje kliniczne
    • wstrząs, hipotensja, PDA – decyzje hemodynamiczne
    • wsparcie oddechowe noworodka
    • bezdech i sinica

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Placówki

Szukasz poradni, oddziału lub SOR w swoim województwie? Chętnie pomożemy. Skorzystaj z naszej wyszukiwarki placówek.

Doradca medyczny

Twój pacjent ma wątpliwości, kiedy powinien zgłosić się do lekarza? Potrzebuje adresu przychodni, szpitala, apteki? Poinformuj go o Doradcy Medycznym Medycyny Praktycznej