Kannabidiol (CBD) jest sprzedawany przez niektórych dostawców jako środek przeciwbólowy, np. na chorobę zwyrodnieniową stawów. Eksperymenty na zwierzętach wykazały, że substancja, która jest pozyskiwana z konopi, ma działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe w zapaleniu stawów. Jak naukowcy zajmujący się bólem z MedUni w Wiedniu byli w stanie wykazać po raz pierwszy u ludzi, CBD nie jest skuteczne jako lek przeciwbólowy, nawet w dużych dawkach.
Wyniki badania klinicznego z udziałem pacjentów z Oddziału Anestezjologii, Intensywnej Terapii i Medycyny Bólu MedUni w Wiedniu i Szpitala Uniwersyteckiego w Wiedniu zostały właśnie opublikowane w prestiżowym czasopiśmie naukowym "The Lancet Regional Health - Europe".
W badaniu wzięło udział 86 mężczyzn i kobiet o średniej wieku około 63 lat, którzy cierpieli z powodu silnego bólu spowodowanego zwyrodnieniem stawu kolanowego (choroba zwyrodnieniowa stawów). Podczas gdy połowa pacjentów otrzymywała doustnie duże dawki kannabidiolu (CBD), druga grupa otrzymywała placebo, które nie było rozpoznawalne jako takie, tj. lek bez składnika aktywnego.
Ściśle kontrolowany okres badania wynoszący osiem tygodni wykazał, że CBD nie miało silniejszego działania przeciwbólowego niż placebo. "Oznacza to, że CBD nie jest alternatywą dla terapii bólu w chorobie zwyrodnieniowej stawu kolanowego, więc nalezy kontynuować poszukiwanie skuteczniejszych opcji" – mówi Sibylle Pramhas (Katedra Anestezjologii i Medycyny Bólu w MedUni w Wiedniu i Klinika Anestezjologii, Intensywnej Terapii i Terapii Bólu w Szpitalu Uniwersyteckim w Wiedniu), pierwsza autorka badania.
Obecnie ból kolana związany z chorobą zwyrodnieniową stawów leczy się lekami przeciwbólowymi, takimi jak diklofenak, ibuprofen i/lub tramadol. Działania niepożądane, ale także przeciwwskazania ze względu na dotkniętych chorobą głównie pacjentów w podeszłym wieku okazują się poważnymi wyzwaniami. Działanie przeciwbólowe CBD wykazane w badaniach na zwierzętach mogło zapewnić nową opcję leczenia, ale do tej pory brakowało badań klinicznych z wystarczająco wysokimi dawkami CBD.
"Nasze badanie jest pierwszym, które ze względu na stosunkowo dużą dawkę doustną i długi okres obserwacji dostarcza solidnych informacji na temat braku potencjału przeciwbólowego CBD w powszechnie odczuwanym bólu przewlekłym" – mówi Pramhas. Pramhas i zespół badawczy MedUni Vienna zwracają uwagę, że jeśli tego potencjału nie można wykazać nawet w przypadku dużych dawek leków doustnych, to sceptycyzm jest tym silniejszy w przypadku środków przeciwbólowych zawierających CBD do stosowania na skórę.
Kannabidiol jest naturalną substancją pozyskiwaną z konopi i jest swobodnie dostępny w sprzedaży w UE. CBD nie ma udowodnionego działania odurzającego i nie podlega ustawie o środkach odurzających. Znanym działaniem niepożądanym jest uszkodzenie wątroby. W medycynie substancja czynna została obecnie wystarczająco przebadana i zatwierdzona na mocy prawa farmaceutycznego tylko do leczenia farmakologicznego niektórych rodzajów padaczki dziecięcej (zespół Dravet, zespół Lennoxa-Gastauta). Przyszłe badania będą musiały wykazać, czy można potwierdzić inne zastosowania medyczne. "Z naszego badania wynika, że ból, taki jak ten spowodowany chorobą zwyrodnieniową stawu kolanowego, nie jest jednym z nich", podsumowuje Pramhas.
Oral Cannabidiol (CBD) as Add-on to Paracetamol for Painful Chronic Osteoarthritis of the Knee: A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Clinical Trial
Sibylle Pramhas, Teresa Thalhammer, Sebastian Terner, Daniel Pickelsberger, Andreas Gleiss, Sabine Sator, Professor Hans G. Kress;
https://doi.org/10.1016/j.lanepe.2023.100777
