Endokrynologia
Wytyczne
Diagnostyka i leczenie zaburzeń lipidowych u osób z zaburzeniami endokrynnymi

Diagnostyka i leczenie zaburzeń lipidowych u osób z zaburzeniami endokrynnymi

16.09.2021

dr n. med. Ewa Płaczkiewicz-Jankowska¹, prof. dr hab. n. med. Piotr Jankowski²
¹ Polski Instytut Evidence Based Medicine, Kraków
² Instytut Kardiologii, Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum w Krakowie

Wybrane treści dla pacjenta

Niedocukrzenie (hipoglikemia) Hipoglikemia (inaczej niedocukrzenie lub potocznie „spadek cukru”) to zmniejszone stężenie glukozy we krwi. Jak rozpoznać objawy hipoglikemii? Co robić, kiedy wystąpi hipoglikemia?
Cukrzyca MODY Cukrzyca MODY to rzadko występująca postać cukrzycy (ok. 2% wszystkich przypadków). Jest to tzw. graniczna postać cukrzycy, która występuje w młodym wieku (typowym dla cukrzycy typu 1), ale charakteryzuje się przebiegiem klinicznym podobnym do cukrzycy typu 2.
Dieta w powikłaniach otyłości Badania naukowe potwierdzają korzyści wynikające ze stosowania diety śródziemnomorskiej u pacjentów z zespołem metabolicznym. Okazuje się, że wywiera ona korzystny wpływ na typowe składowe tego zespołu.
Zmiany w układzie ruchu związane z cukrzycą Zaburzenia w układzie ruchu w przebiegu cukrzycy zależą od typu cukrzycy, czasu trwania choroby, średniego stężenia glukozy we krwi oraz rodzaju stosowanego leczenia. Ponadto stanowią wypadkową innych procesów patologicznych, często występujących z cukrzycą, takich jak zaburzenia gospodarki lipidowej, wapniowo-fosforanowej, otyłość i nadciśnienie tętnicze.
Lipidy i lipoproteiny Lipidy, takie jak cholesterol i triglicerydy, są nierozpuszczalne we krwi. Krążący lipid jest przenoszony w lipoproteinach, które transportują go do różnych tkanek w celu wykorzystania energii, odkładania lipidów, produkcji hormonów steroidowych i tworzenia kwasów żółciowych.
Depresja okołomenopauzalna Menopauza (okres przekwitania, klimakterium) to zazwyczaj naturalny proces biologiczny, w przebiegu którego u kobiet (w wieku około 45–50 lat) dochodzi do zmniejszenia i ostatecznie zatrzymania produkcji estrogenów, co wiąże się początkowo z nieregularnym występowaniem cyklów miesiączkowych, aż do ich ostatecznego zatrzymania.
Hiperglikemia poranna Hiperglikemia poranna to wzrost stężenia glukozy we krwi rano (po obudzeniu) do wartości przekraczającej górną granicę zalecanego zakresu, który wynosi 70-110 mg/dl (3,9-6,1 mmol/l). Gdy stężenie glukozy wyniesie 250 mg/dl (13,9 mmol/l), mogą wystąpić objawy, takie jak bóle głowy, nudności i wymioty.
Zespół hiperglikemiczno-hiperosmolalny Zespół hiperglikemiczno-hiperosmolalny to zaburzenie metaboliczne przebiegające ze znacznym odwodnieniem organizmu, powstające zwykle u starszych chorych na cukrzycę typu 2 w wyniku dużych glikemii, zwykle >600 mg/dl (33,3 mmol/l).
Choroby towarzyszące cukrzycy typu 1 Wśród chorób towarzyszących cukrzycy typu 1 należy zwrócić uwagę szczególnie na choroby o podłożu autoimmunologicznym, w tym na najczęściej występujące limfocytarne zapalenie tarczycy (do 20–40%) oraz chorobę trzewną – celiakię (do 10%).
Cukrzyce wtórne Zalicza się do nich zaburzenia gospodarki węglowodanowej związane z chorobami trzustki, zaburzeniami endokrynologicznymi lub stosowaniem niektórych leków.

Wybrane dla Ciebie

Nie przegap

Konferencje MP

Otyłość 2026
III Krajowa Konferencja Szkoleniowa Kraków, 25–26 września
Ginekologia i Położnictwo 2026
XXIII Krajowa Konferencja Szkoleniowa Kraków, 20–21 listopada
Seksuologia 2026
Konferencja Naukowo-Szkoleniowa Polskiego Towarzystwa Seksuologicznego Warszawa, 4–5 grudnia
Interna 2026
Obejrzyj wykłady
- zapalenie mięśnia sercowego – aktualne wytyczne ESC
- zapalenie błony śluzowej żołądka
- przewlekła choroba nerek – osiąganie remisji
- Treat-to-target (T2T) w chorobach reumatycznych
- hiperaldosteronizm pierwotny

Pytanie tygodnia

Jak poprawić skuteczność biopsji aspiracyjnej cienkoigłowej (BAC) w diagnostyce zmian ogniskowych tarczycy – wskazówki dla klinicystów. Cz. 4

Wideo

Rozpoznanie łagodnego autonomicznego wydzielania kortyzolu (MACS)

prof. dr hab. n. med. Urszula Ambroziak
Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych i Endokrynologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

Jaka jest różnica między fizjologiczną hipertyreotropinemią u osoby z otyłością a subkliniczną niedoczynnością tarczycy?

prof. dr hab. n. med. Marek Ruchała
Katedra i Klinika Endokrynologii, Przemiany Materii i Chorób Wewnętrznych UM, Poznań

Czy dłuższy czas trwania cukrzycy typu 2 zmniejsza wskazania do farmakologicznego leczenia otyłości ze względu na mniejszą szansę na remisję cukrzycy?

prof. Marie Pigeyre
McMaster University, Kanada

Terapia u mężczyzn z niepłodnością

prof. dr hab. n. med. Jolanta Słowikowska-Hilczer
Zakład Endokrynologii Płodności, Katedra Andrologii i Endokrynologii Płodności
Uniwersytet Medyczny w Łodzi

Badania w kierunku hiperkortyzolemii

prof. dr hab. n. med. Urszula Ambroziak
Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych i Endokrynologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.