Co wiadomo o odpowiedzi na szczepionkę przeciwko meningokokom grupy B?

23.11.2015
McQuaid F. i wsp.: Persistence of specifi c bactericidal antibodies at 5 years of age after vaccination against serogroup B meningococcus in infancy and at 40 months.
CMAJ, 2015; 187: E215–23

Opracowała: lek. Iwona Rywczak

W badaniu stanowiącym kontynuację badania z randomizacją przeprowadzonego metodą otwartej próby oceniono trwałość odpowiedzi bakteriobójczej 18–20 miesięcy po podaniu ostatniej dawki szczepionki przeciwko meningokokom grupy B (MenB) u 50 dzieci. Dzieci te zaszczepiono złożoną szczepionką przeciwko MenB (4CMenB) w różnych schematach. W wieku 60 miesięcy w teście z zastosowaniem ludzkiego dopełniacza (hSBA) oznaczono miano przeciwciał bakteriobójczych przeciwko 4 szczepom referencyjnym MenB (co było wskaźnikiem odpowiedzi na poszczególne antygeny zawarte w szczepionce) oraz odpowiedź krzyżową na odmienne genetycznie 4 dodatkowe szczepy MenB. Za ochronne uznano miano ≥1:4.

Zanikanie odpowiedzi bakteriobójczej stwierdzono we wszystkich grupach, niezależnie od zastosowanego schematu, a wskaźniki seroprotekcji zależały od poszczególnych szczepów MenB. W grupie zaszczepionej 4CMenB w wieku 2, 4, 6, 12, 40 miesięcy ochronne miano przeciwciał przeciwko szczepom referencyjnym wykryto u 44–88% dzieci, a odpowiedź krzyżową stwierdzono u 13–81%. W grupie zaszczepionej w schemacie 12, 40, 42 miesiące odsetki te wyniosły odpowiednio 80–100% i 60–100%, a u dzieci zaszczepionych w wieku 40 i 42 miesięcy odpowiednio 31–100% i 41–81%. Dodatkowo przeprowadzono szczepienie wychwytujące w wieku 60 i 62 miesięcy u 50 nieszczepionych wcześniej dzieci. Miesiąc po podaniu drugiej dawki 4CMenB ochronne miano przeciwciał przeciwko szczepom referencyjnym w teście hSBA stwierdzono u 92–100% dzieci, a odpowiedź krzyżową wytworzyło 59–100%. Wśród najczęściej zgłaszanych niepożądanych odczynów poszczepiennych (NOP) wymieniono objawy miejscowe – ból w miejscu wkłucia (po pierwszej dawce u 80% dzieci, a po drugiej u 85%) oraz zaczerwienienie (odpowiednio 94 i 87%). Najczęstszym ogólnym NOP była drażliwość. Gorączka występowała rzadko (odpowiednio 10 i 4% dzieci).

Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że u dzieci zaszczepionych przeciwko MenB w wieku niemowlęcym w ciągu 5 lat życia obserwuje się zmniejszenie miana swoistych przeciwciał bakteriobójczych, nawet w przypadku podania dawki przypominającej po ukończeniu 3. roku życia. Optymalnym schematem może być szczepienie w wieku niemowlęcym z podaniem dawki przypominającej w wieku młodzieńczym. Szczepionka przeciwko MenB podana w wieku 5 lat była immunogenna, lecz zwracała uwagę duża częstość miejscowych NOP.

Konferencje MP
  • Jesień Pediatryczna 2026
    Kraków, 25–26 września
    • najnowsze wytyczne, algorytmy diagnostyczno-terapeutyczne, debaty
    • warsztaty (ćwiczenia na fantomach): m.in. resuscytacja, nakłucie lędźwiowe, otoskopia, USG płuc
    • aż 30 istotnych problemów pediatrycznych z rozwiązaniami
    • 6 sesji tematycznych, różnorodność zagadnień i form prezentacji
    • doświadczeni eksperci, doceniani wykładowcy
  • Rodzinna 2026
    Kraków, 27–28 listopada
    • współczesne wyzwania medycyny rodzinnej w praktyce
    • diagnostyka i decyzje terapeutyczne w podstawowej opiece zdrowotnej
    • choroby przewlekłe w POZ – aktualne standardy postępowania

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.