Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Czy aktualnie w sytuacji epidemii SARS-CoV-2 w Polsce nie należy wykonywać żadnych szczepień ochronnych u dzieci?

20.03.2020
dr med. Ilona Małecka
Katedra Profilaktyki Zdrowotnej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu
Poradnia Konsultacyjna ds. szczepień, SZOZ nad Matką i Dzieckiem w Poznaniu

Poradnie POZ, zobligowane do prowadzenia działań profilaktycznych, znalazły się obecnie w trudnym położeniu w kontekście dynamicznie zmieniającej się sytuacji epidemiologicznej zakażeń SARS-CoV-2 w Polsce. W związku z nią Polskie Towarzystwo Pediatryczne i Polskie Towarzystwo Medycyny Rodzinnej oraz konsultantki krajowe (ds. pediatrii, medycyny rodzinne, epidemiologii) wydały 13 marca br. wspólny komunikat mówiący, że „… celem ograniczenia ryzyka zakażeń w grupie niemowląt, dzieci oraz ich rodziców lub opiekunów, a także młodzieży i dorosłych, zalecamy zawieszenie wszystkich wizyt profilaktycznych w poradniach podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), w tym szczepień ochronnych, wizyt w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej (AOS), które bez uszczerbku dla zdrowia dziecka mogą zostać przełożone na późniejszy termin. Zalecenie (…) nie wynika z przeciwwskazań medycznych do szczepień ochronnych w aktualnej sytuacji epidemiologicznej, lecz ma na celu ograniczenie bezpośrednich, zbędnych (…) kontaktów i spotkań sprzyjających szerzeniu się choroby … (…) Jedynymi medycznymi wyjątkami uzasadniającymi natychmiastowe szczepienie jest przeprowadzenie profilaktyki poekspozycyjnej przeciwko wściekliźnie, tężcowi, odrze lub ospie wietrznej” (p. www.mp.pl/covid19/zalecenia/229390).

O ile opóźnienie szczepień dzieci starszych (np. 6- czy nastolatków) o kilka, a nawet kilkanaście tygodni nie niesie ze sobą większego ryzyka „uszczerbku dla zdrowia dziecka”, o tyle dużo kontrowersji wśród wielu lekarzy i rodziców budzi takie postępowanie w pierwszych 2 latach życia, a zwłaszcza u niemowląt w pierwszym półroczu. Choroby zakaźne, przeciwko którym szczepimy dzieci, nie zniknęły przecież wraz z pojawieniem się SARS-CoV-2, a kolejne tygodnie bez należnego uodpornienia zwiększają ryzyko zachorowania na krztusiec, inwazyjną chorobę pneumokokową, meningokokową lub związaną z Heamophilus influenzae typu b (Hib), a także biegunkę rotawirusową. Wielu z nas zapewne nie raz tłumaczyło rodzicom jak ważna jest terminowa realizacja szczepień i z jakim ryzykiem wiążą się opóźnienia. Pominąwszy zagrożenia zdrowotne związane z tymi zachorowaniami, każda hospitalizacja chorego dziecka w sytuacji przeciążenia placówek podczas epidemii COVID wiąże się nie tylko z istotnym ryzykiem zakażenia SARS-CoV-2, ale także ryzykiem pogorszenia wyników leczenia ze względu na wyczerpanie zasobów opieki zdrowotnej na skutek epidemii.

Ta złożona sytuacja i różne ryzyko związane z opóźnianiem szczepień w zależności od wieku dziecka wymaga według mnie indywidualnego podejścia każdego lekarza i przychodni POZ do tego zagadnienia, w zależności od panujących w placówce warunków lokalowych i dostępności personelu medycznego. Jeśli lekarz może w swojej placówce zapewnić bezpieczne warunki przeciwepidemiczne dla realizacji szczepień, to zachęcałabym do ich przeprowadzania, szczególnie w grupie niemowląt i dzieci do ukończenia 2. roku życia, które są w trakcie realizowania szczepień pierwotnych albo jeszcze ich nie rozpoczęły.

Bezpieczne warunki przeciwepidemiczne to:

  1. możliwość odizolowania dzieci zdrowych od pacjentów chorych (np. inne pomieszczenie z osobnym wejściem, inne godziny przyjęć itp.)
  2. brak epidemiologicznych czynników ryzyka COVID-19 zarówno u dziecka, jak i jego opiekunów lub innych domowników (np. powrót w ciągu minionych 14 dni z rejonów o dużej i utrwalonej transmisji SARS-CoV-2 lub kontakt w ciągu minionych 14 dni z osobą chorą na COVID-19, lub zakażoną SARS-CoV-2, lub przebywającą w kwarantannie z powodu ryzyka zakażenia SARS-CoV-2)
  3. brak objawów ostrej infekcji (gorączka, kaszel, duszność, biegunka) zarówno u dziecka, jak i jego opiekunów lub innych domowników, które mogłyby wskazywać na COVID-19.

Wywiad epidemiologiczny i wstępną kwalifikację (punkty 2. i 3. powyżej) można aktualnie przeprowadzić telefonicznie umawiając wizytę dziecka w poradni. W razie potrzeby (np. kontakt personelu z innymi chorymi, obawa o bezobjawowe zakażenie) założenie przez personel realizujący kwalifikację i szczepienie dziecka maseczek na twarz i rękawiczek jednorazowych, jako uzupełnienie standardowej higieny rąk, minimalizuje ryzyko przeniesienia zakażenia SARS-CoV-2 na dziecko lub jego opiekunów w przypadku bezobjawowego zakażenia personelu (choć ryzyko takiej transmisji bez bliskiego i dłuższego kontaktu jest znikome).

strona 1 z 2

Aktualna sytuacja epidemiologiczna w Polsce

COVID-19 - zapytaj eksperta

Masz pytanie dotyczące zakażenia SARS-CoV-2 (COVID-19)?
Zadaj pytanie ekspertowi!

Stacje sanitarno-epidemiologiczne i oddziały zakaźne w Polsce

Partnerem serwisu jest