Kwarantanna i izolacja związana z zakażeniami SARS-CoV-2 – zmiany od 28 marca 2022 r.

29.03.2022
dr n. prawn. Tamara Zimna, radca prawny
Kancelaria Prawa Medycznego, www.tamarazimna.pl

Czy zniesienie obowiązku izolacji dotyczy izolacji domowej czy także izolacji w warunkach szpitalnych lub izolatorium?

Z dniem 28 marca 2022 r. zniesiono obowiązek izolacji domowej1 w przypadku zakażenia SARS-CoV-2, nakładany dotychczas z mocy prawa po dodatnim wyniku testu, jak również zrezygnowano z obowiązkowej izolacji osób zakażonych SARS-CoV-2, chorych na COVID-19 odbywanej w warunkach szpitalnych (zniesiono obowiązek hospitalizacji)2, a także odbywanej w izolatorium. Na podstawie przepisów przejściowych3, osoby odbywające w dniu 28 marca 2022 r. (tj. dniu wejścia w życie nowych rozporządzeń) izolację, izolację w warunkach domowych odbywają ją na dotychczasowych zasadach. Osoby te nie zostały z niej zwolnione z mocy prawa, lecz odbywają ją nadal aż do zakończenia jej wyznaczonego okresu.

Czy obowiązujące przepisy prawa przewidują jakiekolwiek okoliczności, w których inspekcja sanitarna może nadal nałożyć kwarantannę lub izolację z powodu zakażenia SARS-CoV-2? Jakie zasady obowiązują w przypadku narażenia na zakażenie SARS-CoV-2 o nieustalonej charakterystyce epidemiologicznej lub klinicznej albo zwiększonej zaraźliwości lub zjadliwości?

Zakażenie wywołane SARS-CoV-2 lub zachorowanie na chorobę wywołaną tym wirusem (COVID-19) nie znajduje się obecnie na liście chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych – listę takich chorób określa Minister Zdrowia rozporządzeniem i tylko w przypadku tych chorób inspekcja może nakładać obowiązek hospitalizacji, izolacji lub izolacji w warunkach domowych. W nowych regulacjach prawnych obecnie nie przewidziano innych zasad podlegania kwarantannie lub izolacji nawet w przypadku narażenia na zakażenie SARS-CoV-2 o nieustalonej charakterystyce epidemiologicznej lub klinicznej albo zwiększonej zaraźliwości lub zjadliwości.4 W zastosowaniu pozostały jednak, inne niż kwarantanna i izolacja, metody zapobiegania rozprzestrzenianiu się zakażeń SARS-CoV-2, m.in. obowiązkowe i dobrowolne szczepienia ochronne przeciwko COVID-195 oraz obowiązek zakrywania, za pomocą maseczki, ust i nosa w budynkach, w których prowadzi się działalność leczniczą oraz w aptekach (do 30 kwietnia 2022 r.), a także wstrzymuje się przemieszczanie się pasażerów w transporcie kolejowym wykonywanym z przekroczeniem odcinka granicy Rzeczypospolitej Polskiej z Republiką Białorusi (do 30 kwietnia 2022 r.)6.

Zakażenie SARS-CoV-2 jest objęte przepisami o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi7, pomimo że nie znajduje się w wykazie określonym w załączniku do ustawy8. Począwszy od dnia 20 marca 2020 r. aż do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej wciąż obowiązuje stan epidemii w związku z zakażeniami SARS-CoV-2 . Niestety, z dniem 28 marca 2022 r. nie znowelizowano obowiązującego standardu organizacyjnego opieki zdrowotnej nad pacjentem podejrzanym o zakażenie lub zakażonym SARS-CoV-2 określonego rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 8 października 2020 r.10 Przepisy tego standardu pozostają częściowo sprzeczne z nowym rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji – w szczególności w zakresie zadań podejmowanych w związku ze skierowaniem pacjenta do izolacji lub izolacji w warunkach domowych oraz do leczenia w szpitalu, gdyż tę metodę zapobiegania SARS-Cov-2 generalnie zniesiono z dniem 28 marca 2022 r. i pozostawiono wyjątkowo tylko wobec osób objętych przepisami przejściowymi. Usunięcie powstałej kolizji przepisów obydwu rozporządzeń Ministra Zdrowia wymaga zastosowania odpowiedniej wykładni prawa11, w wyniku której nie stosuje się przepisów wcześniejszych będących w sprzeczności z później wydanymi regulacjami na ten sam temat. Ponadto także nowe rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii zawiera dodatkowe przepisy12 na temat zlecania testów diagnostycznych w kierunku SARS-Cov-2, które nie zawsze pozostają spójne z treścią standardu. Niewątpliwie standard organizacyjny wymaga pilnej nowelizacji Ministra Zdrowia – niestety w wykazie prac legislacyjnych brak informacji o projekcie jego zmiany lub uchylenia13.

Przypisy:

1. Nie przewidziano już izolacji domowej w nowym rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2022r., poz. 679). Dostęp: https://www.dziennikustaw.gov.pl/DU/2022/679
2. Zakażenie SARS-CoV-2 usunięto z nowego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji (Dz. U. z 2022 r., poz. 680). Dostęp: https://www.dziennikustaw.gov.pl/DU/2022/680
3. § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2022r., poz. 679). Dostęp: https://www.dziennikustaw.gov.pl/DU/2022/679
4. Zakażenie SARS-CoV-2 usunięto z nowego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie chorób zakaźnych powodujących powstanie obowiązku hospitalizacji (Dz. U. z 2022 r., poz. 680). Dostęp: https://www.dziennikustaw.gov.pl/DU/2022/680
5. Na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 31 grudnia 2020 r. w sprawie metody zapobiegania COVID-19 (Dz. U. z 2021 r., poz. 10).
6. Na podstawie § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii(Dz. U. z 2022r., poz. 679). Dostęp: https://www.dziennikustaw.gov.pl/DU/2022/679
7. Na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 lutego 2020 r. w sprawie zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r., poz. 25).
8. Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jedn.: Dz. U. 2021 r., poz. 2069)
9. Na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r., poz. 340.)
10. rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 8 października 2020 r. w sprawie standardu organizacyjnego opieki zdrowotnej nad pacjentem podejrzanym o zakażenie lub zakażonym wirusem SARS-CoV-2 ( tekst jedn.: Dz. U. 2022 r., poz. 382)
11. lex posteriori derogat legis priori
12. § 3 ust. 10–18 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 marca 2022 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2022r., poz. 679). Dostęp: https://www.dziennikustaw.gov.pl/DU/2022/679
13. https://legislacja.gov.pl/
Zbiórka dla szpitali w Ukrainie!
Aktualna sytuacja epidemiologiczna w Polsce Covid - aktualne dane

COVID-19 - zapytaj eksperta

Masz pytanie dotyczące zakażenia SARS-CoV-2 (COVID-19)?
Zadaj pytanie ekspertowi!