Szanowni Państwo,

Medycyna Praktyczna wykorzystuje w swoich serwisach pliki cookies i inne pokrewne technologie. Używamy cookies w celu dostosowania naszych serwisów do Państwa potrzeb oraz do celów analitycznych i marketingowych. Korzystamy z cookies własnych oraz innych podmiotów – naszych partnerów biznesowych.

Ustawienia dotyczące cookies mogą Państwo zmienić samodzielnie, modyfikując ustawienia przeglądarki internetowej. Informacje dotyczące zmiany ustawień oraz szczegóły dotyczące wykorzystania wspomnianych technologii zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Korzystając z naszych serwisów bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie plików cookies i podobnych technologii, opisanych w Polityce Prywatności.

Państwa zgoda jest dobrowolna, jednak jej brak może wpłynąć na komfort korzystania z naszych serwisów. Udzieloną zgodę mogą Państwo wycofać w każdej chwili, co jednak pozostanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego wcześniej na podstawie tej zgody.

Klikając przycisk Potwierdzam, wyrażacie Państwo zgodę na stosowanie wyżej wymienionych technologii oraz potwierdzacie, że ustawienia przeglądarki są zgodne z Państwa preferencjami.

Czy szczepienie przeciwko grypie było skuteczne u chorych na nowotwory złośliwe?

13.01.2020
Influenza vaccine effectiveness among patients with cancer: a population-based study using health administrative and laboratory testing data from Ontario, Canada
Blanchette P.S. i wsp.
J. Clin. Oncol., 2019; JCO1900354. doi: 10.1200/ JCO.19.00354

Opracowały: Małgorzata Ściubisz, Iwona Rywczak

W kanadyjskim badaniu typu test-negative design (rodzaj badania kliniczno-kontrolnego) oceniono skuteczność rzeczywistą szczepienia przeciwko grypie u chorych na nowotwory złośliwe. Dane do badania, m.in. dotyczące wyników badań laboratoryjnych, rozpoznania (w klasyfikacji ICD-10 lub ICD-9), stosowanych procedur medycznych, przyjmowanych leków oraz statusu szczepienia przeciwko grypie, uzyskano z ogólnokrajowych baz danych medycznych.

Populację badania stanowiło 26 436 osób (52% mężczyzn) w wieku ≥18 lat (śr. 70 lat) chorych na nowotwory złośliwe lub z nowotworem w wywiadzie, u których w czasie sześciu następujących po sobie sezonów epidemicznych grypy (2010/2011–2015/2016) wykonano badanie RT-PCR w kierunku zakażenia wirusem grypy. Ponad połowa osób (69%) była chora na nowotwory złośliwe narządów miąższowych, w tym najczęściej na raka piersi (12%), płuca (11%), prostaty (10%) oraz jelita grubego (9%). Pozostałe osoby (31%) chorowały na nowotwory złośliwe układu krwiotwórczego, najczęściej były to białaczki (11%), chłoniaki nieziarnicze (9%), szpiczak mnogi (5%) oraz chłoniak Hodgkina (1%). Średni czas od momentu rozpoznania wynosił 6 lat, a niemal co czwarty pacjent (23%) w czasie sezonu epidemicznego grypy był w trakcie chemioterapii. Większość pacjentów, którzy byli poddawani chemioterapii w trakcie sezonu epidemicznego grypy, stanowili chorzy na nowotwory złośliwe układu krwiotwórczego, w porównaniu z chorymi na nowotwory złośliwe narządów miąższowych (41 vs 14%). 88% chorych z każdej grupy było także obciążonych dodatkowymi czynnikami ryzyka ciężkiego przebiegu grypy (poza nowotworem), takimi jak astma, POChP, choroby sercowo-naczyniowe, cukrzyca i przewlekłe choroby nerek. Pacjenci szczepieni przeciwko grypie byli starsi, częściej chorowali na nowotwory złośliwe narządów miąższowych niż na nowotwory złośliwe układu krwiotwórczego, rzadziej przyjmowali chemioterapię w trakcie sezonu epidemicznego grypy oraz byli obciążeni większą liczbą czynników ryzyka ciężkiego przebiegu grypy (poza nowotworem). Większość (75%) pacjentów otrzymała szczepienie przeciwko grypie w ciągu 6–23 dni po zakończeniu chemioterapii, najczęściej 13 dni.

Grupę przypadków utworzyło 4320 osób, u których potwierdzono zakażenie wirusem grypy metodą RT-PCR (41% szczepionych), a grupę kontrolą – 22 143 osoby z ujemnym wynikiem tego badania (45% szczepionych). Ogółem skuteczność rzeczywista szczepienia przeciwko grypie w zapobieganiu zachorowaniom na grypę potwierdzoną laboratoryjne u pacjentów chorych na nowotwory złośliwe wyniosła 21% (95% CI: 15–26). Podobną skuteczność (20% [95% CI: 13–26]) wykazano w odniesieniu do zapobiegania zachorowaniom na grypę potwierdzoną laboratoryjnie wymagającą hospitalizacji. W badaniu oceniono także skuteczność szczepienia przeciwko grypie w zapobieganiu zachorowaniom na grypę wymagającą hospitalizacji na OIT oraz zgonom z powodu grypy w ciągu 30 dni po pobraniu próbki materiału do badania RT-PCR w kierunku zakażenia wirusem grypy, jednak uzyskane wyniki były nieistotne statystycznie i wyniosły odpowiednio: 16% (95% CI: od -1 do 30) oraz 20% (95% CI: 0–36). Skuteczność szczepienia przeciwko grypie różniła się w zależności od wieku pacjentów – była większa u osób w wieku 18–65 lat niż u osób w wieku >65 lat i wyniosła odpowiednio: 33% (95% CI: 20–44) vs 15% (95% CI: 6–22). Na skuteczność szczepienia przeciwko grypie miał także wpływ rodzaj nowotworu – wśród chorych na nowotwory złośliwe narządów miąższowych skuteczność szczepienia w zapobieganiu zachorowaniom na grypę potwierdzoną laboratoryjnie była większa niż u chorych na nowotwory złośliwe układu krwiotwórczego i wyniosła odpowiednio: 25% (95% CI: 18–31) vs 8% (95% CI: 5–19). Obserwowano trend w kierunku mniejszej skuteczności szczepienia przeciwko grypie u osób w trakcie chemioterapii, w porównaniu z osobami, które w czasie sezonu epidemicznego nie przyjmowały chemioterapii, choć różnica nie była istotna statystycznie (14% [95% CI: od -1 do 26] vs 22% [95% CI: 15–28]). Podobny wpływ chemioterapii na skuteczność szczepienia przeciwko grypie obserwowano u pacjentów chorych na nowotwory złośliwe układu krwiotwórczego (1% [95% CI: od -22 do 20] vs 11% [95% CI: od -5 do 25]; różnica nieistotna statystycznie), ale nie u pacjentów chorych na nowotwory złośliwe narządów miąższowych (24% [95% CI: 17–31] vs 26% [95% CI: 5–42]).

Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że wyniki badania potwierdzają słuszność aktualnych zaleceń dotyczących szczepienia przeciwko grypie pacjentów chorych na nowotwory. Wyniki badania wskazują, że skuteczność szczepienia może być mniejsza u pacjentów chorych na nowotwory złośliwe układu krwiotwórczego. Nie zaobserwowano, aby chemioterapia wpływała na skuteczność szczepienia przeciwko grypie, zwłaszcza u chorych na nowotwory złośliwe narządów miąższowych.

Reklama

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Przegląd badań