Opracowała lek. Iwona Rywczak
W wielu badaniach potwierdzono ochronny efekt szczepienia przeciwko COVID-19, nadal jednak pojawiają się wątpliwości dotyczące długoterminowego bezpieczeństwa szczepionek. U osób zaszczepionych przeciwko COVID-19 zaobserwowano w kilku badaniach mniejsze ryzyko zgonu niezależnie od przyczyny niż u osób nieszczepionych, badania te charakteryzowały się jednak krótkim okresem obserwacji.
We francuskim populacyjnym badaniu kohortowym oceniono, czy szczepienie przeciwko COVID-19 ma wpływ na umieralność ogólną w dłuższym, 4-letnim okresie obserwacji. W badaniu uwzględniono wszystkie osoby w wieku 18–59 lat mieszkające we Francji (wg stanu na dzień 1 listopada 2021 r.), którym udzielono jakiegokolwiek refundowanego świadczenia zdrowotnego w 2020 roku. Ekspozycję na szczepienie przeciwko COVID-19 zdefiniowano jako podanie pierwszej dawki szczepionki mRNA między 1 maja a 31 października 2021 roku. W badaniu wykorzystano krajowe bazy danych obejmujące refundowane świadczenia zdrowotne, rejestr zgonów i rejestr szczepień przeciwko COVID-19.
Do badania zakwalifikowano 22 767 546 osób zaszczepionych i 5 932 443 osoby nieszczepione. Z okresu obserwacji wyłączono pierwsze 6 miesięcy po podaniu szczepionki przeciwko COVID-19. W porównaniu z grupą nieszczepioną, osoby zaszczepione były starsze (średnia wieku 37,1 vs 38,0 lat), częściej były obciążone chorobami kardiometabolicznymi (2 126 250 [9,3%] vs 464 596 [7,8%]), w grupie zaszczepionej było też więcej kobiet (11 688 603 [51,3%] vs 2 876 039 [48,5%]).
W ciągu 45 miesięcy obserwacji (mediana) odnotowano 98 429 (0,4%) zgonów w grupie zaszczepionej i 32 662 (0,6%) zgony w grupie nieszczepionej. Ryzyko zgonu niezależnie od przyczyny u osób zaszczepionych było o 25% mniejsze (ważony hazard względny [wHR]: 0,75 [95% CI: 0,75–0,76]) niż u osób nieszczepionych, a ryzyko zgonu w trakcie hospitalizacji z powodu COVID-19 było mniejsze o 74% (wHR: 0,26 [95% CI: 0,22–0,30]). Podobne, spójne wyniki uzyskano w analizie, z której wykluczono zgony z powodu COVID-19 wymagającego hospitalizacji, a także w analizach osobnych dla wieku, płci, regionu zamieszkania, stopnia wykluczenia społecznego, przechorowania COVID-19 i dla chorób przewlekłych. Najczęstszą przyczyną zgonu były nowotwory (769 i 853/1000 000 odpowiednio w grupie zaszczepionej i nieszczepionej), przyczyny zewnętrzne (kody ICD-10 V, W, X, Y), np. urazy (odpowiednio 493 i 597/1000 000) i choroby układu krążenia (odpowiednio 282 i 367/1000 000). W grupie zaszczepionej ryzyko zgonu z przyczyn pogrupowanych według kodów ICD-10 było każdorazowo mniejsze niż w grupie nieszczepionej.
Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że w populacji 28 milionów osób w wieku 18–59 lat w ciągu 4-letniej obserwacji nie wykryto większego ryzyka zgonu wśród osób zaszczepionych przeciwko COVID-19 szczepionką mRNA. Wyniki tego badania dostarczają kolejnych danych przemawiających za bezpieczeństwem tych szczepionek.