Dzieci zaszczepione przeciwko pneumokokom rzadko chorują na inwazyjną chorobę pneumokokową

28.08.2017
Pneumococcal conjugate vaccine failure in children: a systematic review of the literature
Oligbu G. i wsp.
Vaccine, 2016; 34: 6126–6132

Na podstawie przeglądu systematycznego piśmiennictwa opublikowanego między styczniem 2000 r. a kwietniem 2016 r. przeanalizowano zachorowania na inwazyjną chorobę pneumokokową (IChP) u dzieci do ukończenia 5. roku życia zaszczepionych 7-walentną (PCV-7), 10-walentną (PCV-10) lub 13-walentną (PCV-13) skoniugowaną szczepionką przeciwko pneumokokom. W analizie uwzględniono schemat szczepienia, choroby współistniejące związane z ryzykiem słabszej odpowiedzi na szczepienie, typy serologiczne pneumokoka wywołującego zachorowanie oraz przebieg i powikłania IChP u zaszczepionych dzieci. Zachorowanie mimo szczepienia (niepowodzenie szczepienia) definiowano jako przypadek IChP wywołany przez typ pneumokoka uwzględniony w szczepionce u osoby, która otrzymała wszystkie dawki szczepienia pierwotnego (2 lub 3) i/lub szczepienia podstawowego (szczepienie pierwotne + dawka uzupełniająca). Do przeglądu zakwalifikowano 20 z 1742 badań wyszukanych m.in. w bazach MEDLINE, EMBAS i Cochrane, w których łącznie uczestniczyło 7584 dzieci. Z przeglądu wykluczono opisy przypadków. Większość (14) badań dotyczyła szczepionki PCV-7, a pozostałe: PCV-7 i PCV-13 (3 badania), samej PCV-10 lub samej PCV-13 (po 1 badaniu) oraz PCV-7 i PCV-10 (1 badanie). 5202 dzieci zaszczepiono zgodnie ze schematem 2+1 (10 badań), 64 zgodnie ze schematem 3+0 (2 badania), a 2318 zgodnie ze schematem 3+1 (8 badań). Mimo szczepień odnotowano 159 zachorowań na IChP. W żadnym badaniu nie podano liczby niepowodzeń szczepienia w populacji (tj. w przeliczeniu na całkowitą liczbę zaszczepionych dzieci). U 33 z 77 dzieci, które zachorowały na IChP, rozpoznano choroby współistniejące (dane z 9 badań). U zaszczepionych dzieci chorych na IChP najczęściej izolowano pneumokoki typu 19F (51/128 przypadków; 39,8%), 6B (33/128 przypadków; 25,8%) i 4 (10/128 przypadków; 7,8%). Zgodnie z danymi z 5 badań śmiertelność wyniosła 2,4% (95% CI: 0,3–8,5) – odnotowano 2 zgony na 85 zachorowań. W badaniu dotyczącym wyłącznie PCV-13 IChP rozpoznano u 3 dzieci zaszczepionych według schematu 3+1 (łączna liczba chorych wyniosła 84), a czynnikiem etiologicznym był 3 typ pneumokoka (2 dzieci) i 19A (1 dziecko). We wszystkich 3 przypadkach choroba przebiegała w postaci zapalenia płuc powikłanego ropniakiem opłucnej. W badaniu dotyczącym wyłącznie PCV-10 odnotowano 1 zachorowanie u zaszczepionego dziecka (wywołane przez typ 19F), ale nie podano żadnych informacji o postaci i przebiegu IChP.

Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że dzieci zaszczepione przeciwko pneumokokom rzadko chorują na IChP, natomiast wiele dzieci, które zachorowały mimo szczepienia, choruje na choroby przewlekłe. Jak dotąd opublikowano niewiele badań dotyczących zachorowań na IChP mimo szczepienia, dlatego w krajach prowadzących powszechne szczepienia przeciwko pneumokokom należy systematycznie rejestrować wszystkie przypadki IChP u zaszczepionych dzieci.

Zadaj pytanie ekspertowi

Masz wątpliwości w zakresie szczepień? Nie wiesz jak postąpić? Wyślij pytanie, dostaniesz indywidualną odpowiedź eksperta!

Konferencje i szkolenia

Kraków – 7–8 września 2018 r.: Krakowska Jesień Pediatryczna 2018 - Krajowa Konferencja Szkoleniowa, szczegółowe informacje »

Przegląd badań