Opracowała mgr Małgorzata Ściubisz
W amerykańskim badaniu kohortowym z retrospektywnym zbieraniem danych oceniono skuteczność rzeczywistą szczepionek przeciwko COVID-19 skierowanych przeciwko podwariantowi Omikron XBB.1.5 oraz czas utrzymywania się ochrony poszczepiennej.
Dane do badania pozyskano z systemu populacyjnego nadzoru nad COVID-19 i szczepieniami obejmującego 1 800 000 mieszkańców stanu Nebraska. Analizą objęto okres od 11 września 2023 roku do 21 lutego 2024 roku, w którym dominowały kolejno podwarianty: EG.5, XBB.1.16, HV.1 oraz JN.1, a rozpowszechnienie zachorowań wywołanych podwariantem XBB.1.5 zmniejszyło się z 10% do <1%.
W całej analizowanej populacji dawkę szczepionki przeciwko COVID-19 skierowanej przeciwko podwariantowi XBB.1.5 otrzymało 218 250 osób, większość preparat mRNA Comirnaty (61,1%) lub Spikevax (38,6%), oraz zarejestrowano 21 988 zakażeń SARS-CoV-2 (głównie objawowych, nie uwzględniono dodatnich wyników testów antygenowych wykonywanych w domu), 1364 hospitalizacji z powodu COVID-19 i 237 zgonów związanych z COVID-19. W celu oszacowania skuteczności rzeczywistej szczepionki porównano częstość określonych punktów końcowych w populacji osób zaszczepionych przeciwko COVID-19 i nieszczepionych. W analizie uwzględniono poprawkę na znane czynniki zakłócające.
Ogółem skuteczność rzeczywista szczepionki przeciwko COVID-19 skierowanej przeciwko podwariantowi XBB.1.5 w zapobieganiu zakażeniu SARS-CoV-2 wyniosła 52,2% (95% CI: 44,6–58,7) po 4 tygodniach i następnie stopniowo się zmniejszała. Po 10 tygodniach wyniosła 32,6% (95% CI: 28,1–36,8), a po 20 tygodniach – 20,4% (95% CI: 6,2–32,5). Ochrona przed hospitalizacją z powodu COVID-19 była większa, ale również zmniejszała się wraz z upływem czasu i wyniosła 66,8% (95% CI: 51,7–77,1) po 4 tygodniach i 57,1% (95% CI: 40,4–69,2) po 10 tygodniach. Skuteczność w zapobieganiu zgonom z powodu COVID-19 była większa niż wobec innych punktów końcowych, jednak z uwagi na małą liczbę przypadków wynik jest niepewny. Wykazano również, że skuteczność szczepienia preparatem skierowanym przeciwko podwariantowi XBB.1.5 była podobna niezależnie od wieku oraz dotychczasowego statusu szczepienia przeciwko COVID-19. W dodatkowej analizie populację badania podzielono na dwie kohorty: osób zaszczepionych do 25 października 2023 roku (duża częstość zakażeń podwariantem XBB) i osób zaszczepionych po 25 października 2023 roku (duża częstość zakażeń podwariantem JN.1). Zaobserwowano, że w pierwszej kohorcie skuteczność szczepienia była większa niż w drugiej, co sugeruje, że szczepienie preparatem XBB.1.5 w mniejszym stopniu chroni przed zachorowaniami wywołanymi podwariantem JN.1.
Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że szczepienie przeciwko COVID-19 preparatem skierowanym przeciwko podwariantowi XBB.1.5 było skuteczne, choć w mniejszym stopniu wobec innych podwariantów Omikron. Ochrona poszczepienna była większa wobec zachorowań o cięższym przebiegu i zmniejszała się wraz z upływem czasu.
