Seler korzeniowy to warzywo wykorzystywane najczęściej do przygotowania tradycyjnej sałatki jarzynowej. Jego smak pozwala jednak na szersze wykorzystanie. Warzywo to charakteryzuje się małą kalorycznością i dużą ilością błonnika pokarmowego.
Fot. Engin Akyurt/ pexels.com
Seler korzeniowy – smak, zastosowanie
Seler to popularne warzywo o charakterystycznym lekko korzennym posmaku. Główną częścią jadalną selera jest korzeń. Smak selera zależy od jego odmiany. Może on być lekko słodki, a nawet delikatnie pikantny. Surowy seler ma lekko twardą, chrupiąca konsystencję. Z kolei po ugotowaniu staje się miękki oraz delikatniejszy w smaku.
Seler wykorzystuje się najczęściej do przyrządzania różnego rodzaju surówek i sałatek (np. tradycyjnej sałatki jarzynowej). Seler jest także jednym z głównych składników rosołu oraz innych zup i sosów.
Seler korzeniowy – wartość odżywcza
Seler, jak większość warzyw, zalicza się do produktów niskokalorycznych o niewielkiej zawartości węglowodanów. Zawartość błonnika pokarmowego jest zbliżona do zawartości w korzeniu pietruszki i wynosi 4,9 g w 100 g produktu. Seler charakteryzuje się także niskim indeksem glikemicznym. Ponadto dostarcza on pewne ilości sodu, potasu, fosforu oraz magnezu, jak również witamin z grupy B i niewielką ilość witaminy C.
| Tabela. Wartość odżywcza 100 g selera korzeniowego | |
|---|---|
| wartość energetyczna [kcal] | 21 |
| białko [g] | 1,6 |
| tłuszcz [g] | 0,3 |
| węglowodany ogółem [g] | 7,7 |
| sacharoza [g] | 1,7 |
| błonnik pokarmowy [g] | 4,9 |
| sód [mg] | 86 |
| potas [mg] | 320 |
| wapń [mg] | 40 |
| fosfor [mg] | 80 |
| żelazo [mg] | 0,5 |
| magnez [mg] | 19 |
| witamina A [µg] | 4 |
| β-karoten [µg] | 21 |
| witamina D [µg] | 0 |
| witamina E [mg] | 0,36 |
| witamina B1 [mg] | 0,050 |
| witamina B2 [mg] | 0,097 |
| witamina B3 [mg] | 0,90 |
| witamina C [mg] | 8,2 |
| Źródło: Kunachowicz H., Nadolna I., Iwanow K. i wsp.: Wartość odżywcza wybranych produktów spożywczych i typowych potraw. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003 | |
Seler, poza opisanymi powyżej składnikami odżywczymi, jest także źródłem substancji biologicznie czynnych, takich jak flawonoidy i furanokumaryny. Pierwsze z nich wykazują działanie antyoksydacyjne i przeciwzapalne, drugie mają właściwości moczopędne i rozkurczające.
Seler korzeniowy – wykorzystanie kulinarne
Seler korzeniowy ma wszechstronne wykorzystanie w kuchni. Jak już wspomniano wcześniej można go spożywać w formie surówek, gotowany a nawet pieczony w piekarniku. Pasuje on także do różnego rodzaju gulaszów zarówno mięsnych, jak i tych zrobionych wyłącznie z warzyw. Seler nadaje się także do przygotowania past warzywnych. W okresie jesienno-zimowym można także przygotowywać samodzielnie soki na bazie selera. Komponuje się on dobrze z marchewką i jabłkiem.
Choć najbardziej popularnym warzywem do kiszenia są ogórki i kapusta, to z powodzeniem można przygotować w analogiczny sposób korzeń selera.
Seler w pytaniach i odpowiedziach
Czy seler i seler naciowy to to samo?
Zarówno seler naciowy, jak i seler korzeniowy pochodzą od tego samego gatunku selera (Apium graveolens). To co je odróżnia to część jadalna: w selerze korzeniowym jest to bulwiasty korzeń, a w selerze naciowym – soczyste, jasnozielone łodygi.
Czy można jeść surowy seler?
Tak, warzywo to dobrze komponuje się z jabłkiem i orzechami włoskimi. Podkreśla się także, że seler spożywany na surowo ma największą ilość witamin i składników mineralnych, ponieważ nie został poddany działaniu wysokiej temperatury, która prowadzi do ich strat.
Czy seler zbija cukier?
Seler nie może zastąpić prawidłowego leczenia cukrzycy, które obejmuje zmianę stylu życia (dietę i aktywność fizyczną) i farmakoterapię.
Natomiast warzywo to można zalecać osobom chorującym na cukrzycę z uwagi na małą wartość energetyczną. Ponadto seler ma niski indeks glikemiczny, co sprawia, że po jego spożyciu nie obserwuje się gwałtownych skoków stężenia glukozy we krwi, a co za tym idzie kompensacyjnego wydzielenia insuliny. Dodatkowo duża zawartość błonnika pokarmowego ułatwia utrzymanie prawidłowego stężenia glukozy we krwi.
Czy liście selera korzeniowego są jadalne?
Tak, liście selera korzeniowego nadają się do spożycia. Można je wykorzystać do przygotowania sałatek, pesto oraz jako przyprawę do zup, sosów i mięs.
Kto nie powinien jeść selera?
Selera nie powinny spożywać osoby z alergią na to warzywo. Dotyczy to często osób, które doświadczają nieżytu nosa wywołanego nadwrażliwością na pyłki roślin (m.in. brzozy i bylicy). Objawy alergii na seler mogą być różnorodne, takie jak rumień, pokrzywka, obrzęk Quinckego, astma oraz nieżyt nosa. Rzadko mogą się pojawić także obrzęk krtani i reakcje anafilaktyczne.
Czy seler korzeniowy poprawia potencję u mężczyzn?
Mimo że seler postrzegany jest jako afrodyzjak, nie dysponujemy badaniami, które potwierdzałyby skuteczność selera korzeniowego w poprawie potencji u mężczyzn.
Natomiast nadal seler może/powinien stanowić element prawidłowo zbilansowanej diety bogatej w warzywa i owoce, które m.in. zapewniają prawidłowe funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego kluczowego dla sprawności seksualnej.
