Dlaczego nie szczepimy się przeciwko grypie?

09.02.2015
Determinants of influenza vaccination coverage rates among primary care patients in Krakow, Poland and the surrounding region.
Nessler K. i wsp.
Vaccine, 2014; 32: 7122–7

Mimo że Światowa Organizacja Zdrowia oraz polski Program Szczepień Ochronnych rekomendują coroczne szczepienie przeciwko grypie, Polska ma znacząco mniejszy odsetek zaszczepionych niż pozostałe kraje europejskie. Dotyczy to również szczepień przeciwko grypie wśród pracowników placówek opieki zdrowotnej.

Chcąc poznać przyczyny tak małej wyszczepialności, eksperci Zakładu Medycyny Rodzinnej Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie (CM UJ) przeprowadzili ankietowe badanie przekrojowe na grupie losowo wybranych lekarzy rodzinnych oraz ich pacjentów z Krakowa i okolic. W badaniu wzięło udział 18 lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej i 533 pacjentów.

W grupie lekarzy szczepienie przeciwko grypie w poprzednim sezonie, tj. 2012/2013, zadeklarowało 82% badanych, natomiast w grupie pacjentów odsetek ten wyniósł 20% (62% stanowiły kobiety, 39% mężczyźni).

Najczęściej wskazywanymi przez pacjentów powodami nieszczepienia się przeciwko grypie były: dobry stan zdrowia i brak potrzeby szczepienia (42,2%), wątpliwości co do skuteczności szczepienia (28,7%), obawa przed działaniami niepożądanymi (18,4%). Natomiast lekarze najczęściej wymieniali: zapomnienie o szczepieniu w aktualnym sezonie grypowym, brak wskazań zdrowotnych do szczepienia, brak czasu, ochronę przed zachorowaniem z uwagi na częstą ekspozycję na wirusa grypy w miejscu pracy, wątpliwości co do skuteczności szczepienia oraz obawa przed działaniami niepożądanymi.

Wśród czynników, które determinowały pozytywną decyzję pacjentów o zaszczepieniu były starszy wiek (średni wiek zaszczepionych – 57 lat, nieszczepionych – 45), przebycie szczepienia przeciwko grypie w poprzednim sezonie, świadomość powikłań grypy. Częściej szczepili się również wdowcy i emeryci. Co ważne, istotny wpływ na pozytywną decyzję miały zalecenie szczepienia przez lekarza rodzinnego oraz fakt, że lekarz opiekujący się pacjentem sam poddał się takiemu szczepieniu.

Jak podają autorzy, wyniki badania są zbieżne z wynikami innych analiz przeprowadzonych w tym obszarze. Starsi pacjenci, z chorobami przewlekłymi wydają się być szczepieni częściej niż młodsze grupy wiekowe, jednak odsetek ten jest nadal bardzo mały.

W podsumowaniu autorzy napisali, że w Polsce istnieje pilna potrzeba opracowania skuteczniejszej strategii szczepień przeciwko grypie. Edukacja na temat grypy i jej profilaktyki powinna objąć zarówno pacjentów, jak i lekarzy.

Reklama

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Przegląd badań