Opracowały Iwona Rywczak, Małgorzata Ściubisz
W amerykańskim badaniu kliniczno-kontrolnym oceniono skuteczność rzeczywistą szczepionki przeciwko grypie przeznaczonej na sezon epidemiczny 2019/2020 w zapobieganiu zachorowaniom na grypę wymagającą hospitalizacji.
Do badania kwalifikowano osoby dorosłe (>18. rż.) hospitalizowane z powodu ostrej infekcji układu oddechowego w 14 szpitalach, w 4 stanach. Od chorych pobierano próbki z górnych dróg oddechowych na badanie w kierunku zakażenia wirusem grypy (metodą RT-PCR). Dane na temat statusu szczepienia przeciwko grypie uzyskano z oficjalnego rejestru szczepień, indywidualnej dokumentacji medycznej i dokumentacji placówki wykonującej szczepienia.
Skuteczność szczepienia obliczono, porównując odsetek zaszczepionych w grupie przypadków i grupie kontrolnej.
Ostatecznie do oceny skuteczności szczepienia zakwalifikowano 3116 osób (mediana wieku 63 lata), które zachorowały na ostrą infekcję układu oddechowego w okresie od 28 października 2019 roku do 15 marca 2020 roku. Zakażenie wirusem grypy rozpoznano u 553 pacjentów (18%). Grupę kontrolną utworzyły 2563 osoby, u których nie potwierdzono grypy. Aktualną szczepionkę przeciwko grypie otrzymało 2079 osób (67%). Wśród uczestników badania 1172 osoby (38%) były obciążone chorobami skutkującymi upośledzeniem odporności, a u 939 stosowano domowe leczenie tlenem.
Ogółem skuteczność szczepionki przeciwko grypie w sezonie 2019/2020 w zapobieganiu grypie wymagającej hospitalizacji wyniosła 42% (95% CI: 30–52), a po uwzględnieniu czynników zakłócających 41% (95% CI: 27–52). Skuteczność była największa w grupie wiekowej ≥65 lat (54% [95% CI: 35–67]), natomiast u młodszych pacjentów (18–49 lat) wynik nie był statystycznie istotny (skuteczność: 16% [95% CI: -28–44]). W odniesieniu do zachorowań wywołanych przez typ wirusa A(H1N1)pdm09 skuteczność rzeczywista wyniosła 40% (95% CI: 24–53), a w przypadku wirusa grypy B – 33% (95% CI: 0–56).
Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że szczepienie przeciwko grypie w sezonie 2019/2020 zmniejszyło o 41% ryzyko hospitalizacji z powodu grypy u dorosłych, zwłaszcza w podeszłym wieku. Biorąc pod uwagę, że wielu uczestników badania było obciążonych chorobami przewlekłymi związanymi z upośledzeniem odporności, uzyskany wynik jest zachęcający.
