Szczepionka Comirnaty przez ≥6 miesięcy zapewniała skuteczną ochronę przed zachorowaniem na COVID-19 wymagającą hospitalizacji, w tym wywołaną wariantem Delta

18.10.2021
Effectiveness of mRNA BNT162b2 COVID-19 vaccine up to 6 months in a large integrated health system in the USA: a retrospective cohort study
Tartof Y.S. i wsp.
Lancet, 2021. doi.org/10.1016/S0140-6736

Opracowała Małgorzata Ściubisz

W amerykańskim badaniu kohortowym z retrospektywnym zbieraniem danych oceniono skuteczność rzeczywistą (efektywność) szczepionki BNT162b2 (Comirnaty) w zapobieganiu zakażeniom SARS-CoV-2 i zachorowaniom na COVID-19 wymagającą hospitalizacji, w tym wywołanych wariantem Delta (B.1.617.2). Wyjściową populację badania stanowiły osoby w wieku ≥12 lat korzystające ze świadczeń zdrowotnych w placówkach zarządzanych przez Kaiser Permanente Souther California (KPSC) na terenie Południowej Kalifornii w Stanach Zjednoczonych. Zakażenie SARS-CoV-2 zdefiniowano jako dodatni wynik badania PCR niezależnie od obecności objawów klinicznych, a zachorowanie na COVID-19 wymagającą hospitalizacji jako dodatni wynik badania RT-PCR w okresie od 14 dni przed do 3 dni po przyjęciu do szpitala z powodu objawów ostrej choroby układu oddechowego. Wszystkie dodatnie próbki pobrane w okresie od 4 marca do 21 lipca 2021 roku, oraz dodatkową pulę próbek pobranych przed tym okresem, poddano sekwencjonowaniu w celu określenia wariantu SARS-CoV-2. Za w pełni zaszczepione uznawano osoby, które otrzymały 2 dawki szczepionki BNT162b2 i u których minęło ≥7 dni od podania drugiej dawki. Dane do badania uzyskano z elektronicznego rejestru medycznego prowadzonego przez KPSC.

W okresie od 14 grudnia 2020 roku do 8 sierpnia 2021 roku do badania zakwalifikowano 3436 957 osób (52,4% kobiety; przewlekłe choroby współistniejące m.in. nadciśnienie tętnicze [21%], cukrzyca [11%], przewlekła obturacyjna choroba płuc [POChP; 9%], choroby naczyń obwodowych [8%], choroby nerek [5%], choroba wieńcowa lub niewydolność serca [3,1%]) w wieku ≥12 lat (mediana wieku: 45 lat, przedział międzyćwiartkowy: 29–61; ≥65. rż.: 19,7%). Do 8 sierpnia 2021 roku 1 146 768 (33,4%) osób otrzymało ≥1 dawkę szczepionki BNT162b2, w tym większość (91%) zaszczepiono w pełnym 2-dawkowym schemacie. Okres obserwacji liczony od 7. dnia po podaniu drugiej dawki szczepionki wynosił śr. 3,4 miesiąca, a >70% osób obserwowano przez ≥3 miesiące. Pozostałe 1 166 790 osób nie było szczepionych przeciwko COVID-19, a 1 123 399 otrzymało inny preparat (Spikevax lub Ad26.CoV-2.S [Janssen/Johnson&Johnson]) lub w schemacie mieszanym. Zakażenie SARS-CoV-2 potwierdzono u 184 041 (5,4%) osób, spośród których 12 130 (6,6%) wymagało hospitalizacji. Osoby zakażone SARS-CoV-2 były młodsze niż osoby niezakażone i częściej stwierdzano u nich znaczą otyłość (BMI >30). Osoby wymagające hospitalizacji z powodu COVID-19 były starsze, częściej płci męskiej i częściej obciążone chorobami przewlekłymi niż osoby, które nie wymagały hospitalizacji.

W analizie skorygowanej o znane czynniki zakłócające wykazano, że skuteczność rzeczywista pełnego szczepienia Comirnaty w zapobieganiu zakażeniom SARS-CoV-2 (objawowym i bezobjawowym) wyniosła 73% (95% CI: 72–74), a w zapobieganiu zachorowaniom na COVID-19 wymagającą hospitalizacji – 90% (95% CI: 89–92). W zależności od wieku skuteczność wobec COVID-19 lub zakażenia SARS-CoV-2 wyniosła 91% (95% CI 88–93) u nastolatków w wieku 12–15 lat, 73% (95% CI: 71–74) u osób w wieku 16–44 lat i 45–64 lat oraz 61% (57–65) u osób w wieku ≥65 lat, natomiast wobec hospitalizacji z powodu COVID-19 wyniosła 81% (95% CI: od -55 do 98) u dzieci w wieku 12–15 lat, 92% (95% CI 88–95) u osób w wieku 16–44 lat, 91% (95% CI: 88–93) u osób w wieku 45–64 lat oraz 86% (82–88) u osób w wieku ≥65 lat. Zaobserwowano, że skuteczność pełnego szczepienia w zapobieganiu zakażeniom SARS-CoV-2 (objawowym i bezobjawowym) zmniejszyła się wraz z upływem czasu – z 88% (95% CI 86–89) w okresie pierwszego miesiąca po szczepieniu do 47% (95% CI: 43–51) po ≥5 miesiącach. Trend ten obserwowano również u osób w wieku ≥65 lat. Natomiast skuteczność wobec zapobiegania hospitalizacji z powodu COVID-19 utrzymywała się cały czas na wysokim poziomie i wynosiła: 87% (95% CI: 82–91) w okresie pierwszego miesiąca po pełnym szczepieniu i 88% (95% CI: 82–92) po upływie ≥5 miesięcy.

Wyniki sekwencjonowania uzyskano dla 5008 z 8911 próbek, a wariant Delta potwierdzono w 28,4% z nich. W okresie badania udział wariantu Delta zwiększał się stopniowo – z 0,6% w kwietniu 2021 roku do 86,5% w sierpniu 2021 roku. Ogółem skuteczność pełnego szczepienia preparatem Comirnaty w zapobieganiu zakażeniom SARS-CoV-2 wywołanym wariantem Delta wyniosła 75% (95% CI: 71–78), a wobec pozostałych wariantów – 91% (95% CI: 88–92). Wraz z upływem czasu od pełnego szczepienia skuteczność szczepienia w zapobieganiu zakażeniom wywołanym wariantem Delta oraz innymi wariantami również się zmniejszała i wyniosła odpowiednio 93% (95% CI 85–97) i 97% (95% CI: 95–99) w okresie miesiąca po szczepieniu oraz 53% (95% CI: 39–65) i 67% (95% CI: 45–80) po 4 miesiącach (co wskazuje raczej na zmniejszający się z czasem poziom ochrony poszczepiennej wobec zakażenia, a nie na większą zdolność wariantu Delta do przełamywania tej ochrony – przyp. red.). Skuteczność pełnego szczepienia w zapobieganiu zachorowaniom na COVID-19 wymagającą hospitalizacji była podobna wobec wariantu Delta i pozostałych wariantów: odpowiednio 93% (95% CI 84–96) i 95% (95% CI: 90–98).

Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że w okresie ≥6 miesięcy pełne szczepienie preparatem Comirnaty było bardzo skuteczne w zapobieganiu zachorowaniom na COVID-19 wymagającą hospitalizacji, również w warunkach dużego rozpowszechnienia wariantu Delta SARS-CoV-2. Skuteczność rzeczywista w zapobieganiu zakażeniom SARS-CoV-2 (objawowym i bezobjawowym łącznie) w krótkim okresie po pełnym szczepieniu była bardzo duża, również wobec wariantu Delta, jednak zmniejszała się wraz z upływem czasu. Takiego trendu nie zaobserwowano wobec zachorowań wymagających hospitalizacji, jednak wymaga to dalszego, ścisłego monitorowania.

Reklama

Napisz do nas

Zadaj pytanie ekspertowi, przyślij ciekawy przypadek, zgłoś absurd, zaproponuj temat dziennikarzom.
Pomóż redagować portal.
Pomóż usprawnić system ochrony zdrowia.

Przegląd badań