Korzystając ze stron oraz aplikacji mobilnych Medycyny Praktycznej, wyrażasz zgodę na używanie cookies zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki oraz zgodnie z polityką Medycyny Praktycznej dotyczącą plików cookies.
Jestem lekarzem Jestem pacjentem

Czy karmienie piersią wpływa na skuteczność szczepienia przeciwko rotawirusom?

13.08.2013
Omówienie artykułu: Efficacy and immunogenicity of live-attenuated human rotavirus vaccine in Brest-fed and formula-fed european infants
T. Vesikari i wsp.
Pediatr. Infect. Dis. J., 2012; 31: 509–513

Opracowała dr med. Bożena Dubiel

Skróty: CI – przedział ufności, RCT – badanie z randomizacją, Rotarix – szczepionka przeciwko rotawirusom zawierająca atenuowany szczep rotawirusa człowieka

Metodyka: wieloośrodkowe RCT

Populacja: 3874 zdrowe niemowlęta w wieku 6–14 tyg., urodzeniowa masa ciała >2000 g

Interwencja: Rotarix (2 dawki w odstępie 1 lub 2 mies. podawane równocześnie ze szczepionkami stosowanymi standardowo w danym kraju)

Kontrola: placebo w schemacie jw.

Wyniki: w okresie podania obu dawek szczepionki lub placebo 66% dzieci było karmionych wyłącznie piersią; w okresie podania co najmniej 1 dawki – 13% było karmionych wyłącznie piersią, a 21% było karmionych wyłącznie mieszanką.

  • Skuteczność 2 dawek szczepionki Rotarix w zapobieganiu biegunce rotawirusowej o jakimkolwiek nasileniu podczas pierwszego sezonu po szczepieniu wynosiła 86% (95% CI: 77–92) u dzieci karmionych wyłącznie piersią i 90,8% (95% CI: 73–98) u dzieci karmionych wyłącznie sztucznie, a w zapobieganiu biegunce rotawirusowej o ciężkim przebiegu odpowiednio: 95,7% (95% CI: 88–99) i 96,2% (95% CI: 74–100).
  • Skuteczność 2 dawek szczepionki Rotarix w zapobieganiu biegunce rotawirusowej o jakimkolwiek nasileniu podczas drugiego sezonu po szczepieniu wynosiła 68,5% (95% CI: 56–78) u dzieci karmionych wyłącznie piersią i 88,5% (95% CI: 64–97) u dzieci karmionych wyłącznie sztucznie, a w zapobieganiu biegunce rotawirusowej o ciężkim przebiegu odpowiednio: 82,1% (95% CI: 69–90) i 100% (95% CI: 83–100).

Wnioski: Badanie wykazało dużą skuteczność szczepionki Rotarix w zapobieganiu biegunce rotawirusowej w ciągu 2 lat po szczepieniu. Sposób karmienia dziecka w okresie szczepienia nie wpływał istotnie na skuteczność Rotarixu podczas pierwszego sezonu, natomiast podczas drugiego sezonu obserwowano zmniejszenie skuteczności szczepienia u dzieci karmionych wyłącznie piersią.

Komentarz redakcji: Okazuje się, na co wskazują także wyniki badania kliniczno-kontrolnego przeprowadzonego w Niemczech, że karmienie wyłącznie piersią w okresie szczepienia przeciwko rotawirusom jest niezależnym czynnikiem ryzyka zachorowania na biegunkę rotawirusową pomimo szczepienia (po upływie roku). Warto jednak podkreślić, że te zachorowania miały znacznie łagodniejszy przebieg niż u dzieci nieszczepionych – szczepienie spełniło więc swoją rolę. Przypuszcza się, że w wielu przypadkach dzieci te karmiono piersią podczas wykonywania zabiegu szczepienia, bo szczepionkę przeciwko rotawirusom podawano wraz z innymi rutynowo stosowanymi u niemowląt szczepieniami iniekcyjnymi, a karmienie piersią to także skuteczna i zalecana metoda łagodzenia reakcji bólowej podczas wstrzyknięć. Pokarm kobiecy zawiera substancje neutralizujące rotawirusy, które mogą unieczynniać część podanej dawki szczepionki. W celu ograniczenia ryzyka zachorowania pomimo szczepienia, można więc zrezygnować z proponowania karmienia piersią podczas szczepień iniekcyjnych jako działania przeciwbólowego, jeśli podczas tej wizyty zdecydowano się także na szczepienie przeciwko rotawirusom. Podanie tej szczepionki przed wstrzyknięciami zapewni równie dobry efekt przeciwbólowy. Oba dostępne w Polsce preparaty w postaci płynnej, gotowej do podania doustnie, zawierają bowiem duże stężenie sacharozy (co najmniej 50%) – są więc słodkie. Wcześniejsze badania z randomizacją wykazały, że stężony roztwór sacharozy co najmniej równie skutecznie jak karmienie piersią łagodzi reakcję bólową u noworodków i niemowląt podczas drobnych zabiegów.

Zadaj pytanie ekspertowi

Masz wątpliwości w zakresie szczepień? Nie wiesz jak postąpić? Wyślij pytanie, dostaniesz indywidualną odpowiedź eksperta!

Konferencje i szkolenia

Warszawa – 20–21 października 2017 r.: Warszawska Jesień Pediatryczna 2017 - Krajowa Konferencja Szkoleniowa, szczegółowe informacje »

Przegląd badań