Opracowała Małgorzata Ściubisz, redaktor serwisu „Szczepienia”
Rotawirusy są częstą przyczyną ostrej biegunki infekcyjnej u dzieci. Aktualnie dostępne szczepionki przeciwko rotawirusom są bardzo skuteczne w zapobieganiu ostrej biegunce wymagającej hospitalizacji, w tym zgonom z jej powodu (p. https://www.mp.pl/szczepienia/przeglad/rotawirusy/177930). Natomiast mniej wiemy na temat skuteczności szczepionek przeciwko rotawirusom w zapobieganiu biegunce infekcyjnej o łagodniejszym przebiegu.
W czasopiśmie „Clinical Infectious Diseases” opublikowano wyniki badania kliniczno-kontrolnego typu test-negative design, w którym oceniono u dzieci skuteczność rzeczywistą (efektywność) szczepienia przeciwko rotawirusom w zapobieganiu ostrej biegunce o etiologii rotawirusowej wymagającej ambulatoryjnej porady lekarskiej. W badaniu wykorzystano dane z systemu aktywnego nadzoru epidemiologicznego, a wyjściową populację stanowiły dzieci korzystające ze świadczeń zdrowotnych w placówkach zarządzanych przez Keiser Permanente Northwest.
Ostatecznie do analizy zakwalifikowano 836 dzieci w wieku od 6 miesięcy do 11 lat, które z powodu ostrej biegunki infekcyjnej wymagały ambulatoryjnej porady lekarskiej. Grupę przypadków utworzyło 49 dzieci, u których metodą RT-PCR potwierdzono etiologię rotawirusową (75,6% szczepionych przeciwko rotawirusom, w tym 69,5% w pełnym schemacie), a grupę kontrolną 787 dzieci chorych na biegunkę o innej etiologii (91,4% szczepionych przeciwko rotawirusom, w tym 83,9% w pełnym schemacie). Wśród dzieci, które otrzymały ≥1 dawkę szczepionki przeciwko rotawirusom, 73% otrzymało preparat Rotarix, 23% preparat RotaTeq, a 4% schemat mieszany z użyciem obu preparatów.
Ogółem skuteczność rzeczywista szczepionki przeciwko rotawirusom w zapobieganiu ostrej biegunce rotawirusowej wymagającej ambulatoryjnej porady lekarskiej wyniosła 70% (95% CI: 37–86), a największy efekt ochronny obserwowano u dzieci w wieku <2 lat – skuteczność rzeczywista szczepienia wyniosła 89% (95% CI: 70–96).
Autorzy badania wyciągnęli wniosek, że aktualnie dostępne szczepionki przeciwko rotawirusom skutecznie zapobiegają zachorowaniom na biegunkę rotawirusową wymagającą porady ambulatoryjnej u dzieci w wieku od 6 miesięcy do 11 lat. Jest to jedno z niewielu badań, w których oceniono skuteczność szczepionek w zapobieganiu biegunce rotawirusowej o łagodnym lub umiarkowanym przebiegu.
